6. SınıfFen Bilimleri

Sabit Süratli ve Sabit Hızlı Hareket — Çalışma Sayfası

Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.

Bu konuda öğrenecekleriniz

Sürat kavramını tanımlar ve sürat = yol / zaman bağıntısıyla hesaplar.
Sabit süratli hareket ile sabit hızlı hareketi yön bilgisi üzerinden karşılaştırır.
Değişken hızlı harekette hızlanma ve yavaşlama durumlarını tanır.
Birim dönüşümünde m/s ile km/sa arasındaki çarpma ve bölme bağıntısını doğru uygular.
Toplam yol ve toplam zamandan ortalama sürat hesaplar.

Sürat, hareketin büyüklüğünü verir; hız ise büyüklüğün yanında yön bilgisini de taşır.
Eşit zaman aralıklarında eşit yol alınması sabit süratli hareketin temel ölçütüdür.
Sabit hızlı harekette süratin büyüklüğü sabit kalır ancak yön sürekli değişir.
Değişken hızlı harekette sürat zamanla artıp azalır, yani hızlanma ve yavaşlama vardır.
Bir yolculukta mola ve bekleme süreleri de toplam zamana dâhildir.
Eşit sürelerde gidilen farklı hızların toplamı, ortalama süratin aritmetik ortalamasından farklıdır.
Sürat hesabında yol paya, zaman paydaya yazılır; bu iki bağıntı birbirinin tersidir.

Mola süresini hesaba katmamak: Bekleme ve mola süreleri yolculuğun bir parçasıdır; ortalama süratte toplam zamana eklenmesi gerekir.
Ortalama sürati iki hızın aritmetik ortalaması saymak: Yolların uzunlukları eşit değilse ortalama sürat, ortalamadan farklı bir değerdir.
Sabit hızlı hareketi düz yollu sanmak: Sabit hızlı harekette yön değiştiği için cisim düz bir çizgi yerine kapalı bir yörünge çizer.
Birim dönüşümünde çarpma ile bölme yönünü ters almak: m/s cinsinden değer km/sa'ya çevrilirken 3,6 ile çarpılır, km/sa değeri m/s'ye çevrilirken 3,6 ile bölünür.
Sürat formülünde yolu paydaya yazmak: Sürat için yol paya, zaman paydaya yazılır; yol hesaplanırken ise formül ters çevrilir.

Sürat sorusuna başlarken önce yol ve zamanı alt alta yazarak hangisinin pay, hangisinin payda olduğunu görün.
Ortalama sürat sorusunda yol parçalarının uzunluklarını önce toplam, süreleri sonra toplam; ikisini en sonda böl.
Eşit süreli iki farklı hız sorusunda yol parçalarını süreyle çarparak bulmak işi kolaylaştırır.
Birim dönüşümünde 3,6 kuralını yönüyle birlikte ezberle: paydan paydaya çıkarken çarpma, paydayı paya çevirirken bölme.
Bir hareketin çeşidini anlamak için önce süratin büyüklüğünün sonra yönün değişip değişmediğine bak.
Bir cismin çizdiği yolun düz çizgi olup olmadığını gözle kontrol etmek, hareket türünü hızlı tanımanın en pratik yoludur.