4. SınıfTürkçe
Deyim ve Atasözlerinde Anlam — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Deyim ile atasözünü yapı bakımından ayırt eder.
- Öğrendiği deyim ve atasözlerinin anlamını açıklar.
- Atasözünü anlattığı olayla birlikte açıklar.
- Kalıplaşmış sözlerin neden değiştirilmeden söylenmesi gerektiğini bilir.
- Deyim ve atasözlerini cümle içinde yerinde kullanır.
Önemli noktalar
- Deyimler en az iki sözcükten oluşur, atasözleri tek cümledir.
- Atasözü öğüt verir, deyim ise bir durumu betimler.
- Kulağından giyinir ve elması kırılmış sözcüklerine göre açıklanamaz.
- Kalıplaşmış sözlerin sözcükleri değiştirilmeden aynen söylenmelidir.
- Atasözlerinin konu alanı çalışkanlık, birikim, dostluk ve sağduyu olabilir.
- Uydurma atasözü yerine herkesin bildiği atasözü seçilmelidir.
Formüller ve kurallar
- Deyim: en az iki sözcükten oluşan kalıplaşmış ifade
- Deyimin yüklemi anlatılan durum ya da davranıştır
- Atasözü: tek cümle hâlinde öğüt veren halk sözü
- Deyim ve atasözü kalıplaşmış ifadelerdir, değiştirilemez
- Birikim: damlaya damlaya göl olur
- Ölçü: ayağını yorganına göre uzat
- Sağduyu: akıl akılla bulunur
- Dostluk: dost kısmetinde yalnız kısmetinde
Sık yapılan hatalar
- Deyimi sözcüklerine bölerek açıklamak: Kulağından giyinir deyimi, sözcüklerinin anlamıyla açıklanamaz; bütünü akılsız ve her söze inanan bir kişiyi belirtir.
- Atasözünü yarım söylemek: Bir elin nesi var iki elin nesi yok sözü ancak iki bölümü birlikte söylendiğinde anlam kazanır; yarım bırakılan söz yanlış anlaşılır.
- Deyim ile atasözünü yer değiştirmek: Sözünün eri bir deyimdir, akıl akılla bulunur bir atasözüdür; yapıları ve amaçları farklı olduğu için biri ötekinin yerine konulamaz.
- Uydurma sözü atasözü sanmak: Sadece görünüşü atasözüne benzeyen bir söz, herkesin bildiği kalıplaşmış bir atasözü değildir; bilinmeyen sözler kullanılmamalıdır.
- Yaygın hata 5: Deyim ve Atasözlerinde Anlam konusunda dikkat edilmesi gereken nokta 5.
Hızlı tekrar ipuçları
- Her atasözünü bir olayla eşleştirerek defterinize yazın.
- Bir ifadeyi deyim mi atasözü mü diye ayırırken önce cümle olup olmadığına bakın.
- Deyimleri günlük konuşmadan derleyip cümle içinde kullanmayı deneyin.
- Atasözü kullanacağınız cümlede hangi konuya değindiğinizi belirtin.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra Deyim ve Atasözlerinde Anlam konusunun çözümlü sorularını çöz.