Cumhuriyet ve Çanakkale Zaferi

Konu Anlatımı

Bu Derste Ne Öğreneceğiz?

Bu derste şunları öğreneceksin:

• «Cumhuriyet ve Çanakkale Zaferi» konusunda yaptığı çalışmayı değerlendirir ve eksiklerini tamamlar.
• «Cumhuriyet ve Çanakkale Zaferi» konusundaki temel kavramları tanır ve açıklar.
• «Cumhuriyet ve Çanakkale Zaferi» konusuyla ilgili örnekleri inceler ve kendi cümlesiyle anlatır.

Ön Bilgi

Bu konuyu anlamak için önce Dil Sevgisi ve Edebî Şahsiyetler konusunu bilmen gerekir. Dil Sevgisi ve Edebî Şahsiyetler konusunu özetleyelim.

• «Dil Sevgisi ve Edebî Şahsiyetler» konusundaki temel kavramları tanır ve açıklar.
• «Dil Sevgisi ve Edebî Şahsiyetler» konusuyla ilgili örnekleri inceler ve kendi cümlesiyle anlatır.

Cumhuriyet, halkın kendi yöneticilerini seçtiği ve kendi kendini yönettiği düzendir. Çanakkale Zaferi, 1915'te kazanılan ve ülkemizin bütünlüğünü koruyan büyük zaferlerden biridir.

Konu Nedir?

«Cumhuriyet ve Çanakkale Zaferi» konusunda yaptığı çalışmayı değerlendirir ve eksiklerini tamamlar. Cumhuriyette yöneticiyi halk kendisi seçer.

Hedefler

• «Cumhuriyet ve Çanakkale Zaferi» konusunda yaptığı çalışmayı değerlendirir ve eksiklerini tamamlar.
• «Cumhuriyet ve Çanakkale Zaferi» konusundaki temel kavramları tanır ve açıklar.
• «Cumhuriyet ve Çanakkale Zaferi» konusuyla ilgili örnekleri inceler ve kendi cümlesiyle anlatır.
• «Cumhuriyet ve Çanakkale Zaferi» konusundaki bilgileri günlük hayatında nasıl kullandığını gösterir.

Önemli Noktalar

Cumhuriyette yöneticiyi halk kendisi seçer.

Cumhuriyet, halkın kendi devletini yönetmesi demektir.

Cumhuriyetin ilanıyla yeni bir yönetim düzeni kuruldu.

Cumhuriyette her yurttaşın hak ve görevleri eşittir.

Atatürk, ülkemizin bağımsızlığını kazanmasına öncülük etmiştir.

Atatürk, Cumhuriyetin kurulmasında büyük emeği vardır.

Çanakkale Zaferi 1915 yılında kazanılmıştır.

Çanakkale Zaferi, düşmanın Anadolu'daki harekâtını durdurmuştur.

Kurallar ve Örüntüler

Örnekler

1. Örnek 1: Cumhuriyetle ilgili "halk kendi yöneticisini seçer" düşünce… Cumhuriyetle ilgili "halk kendi yöneticisini seçer" düşüncesini nasıl açıklarsın?

   Adım 1: Yöneticinin halk tarafından seçildiği söylenir.

   Adım 2: Seçim, halkın iradesinin yönetimde yer aldığını gösterir.

   Adım 3: Bu yüzden Cumhuriyet, halkın kendi kendini yönetmesidir.

   Sonuç: Halkın kendi yöneticisini seçmesi, Cumhuriyetin temelidir.

2. Örnek 2: Çanakkale Zaferi'nin ülkemiz için önemi nedir? Çanakkale Zaferi'nin ülkemiz için önemi nedir?

   Adım 1: Zafer, düşmanın Anadolu'daki harekâtını durdurmuştur.

   Adım 2: Böylece ülkenin bütünlüğü korunmuştur.

   Adım 3: Bu sonuç büyük fedakârlıklarla kazanılmıştır.

   Sonuç: Ülkenin bütünlüğünü koruması ve bağımsızlığın sürmesi açısından büyük öneme sahiptir.

3. Örnek 3: Bir sınıf çalışmasında "Cumhuriyet bir bina mıdır?" sorusu… Bir sınıf çalışmasında "Cumhuriyet bir bina mıdır?" sorusu çıkarsa ne dersin?

   Adım 1: Bina bir mekândır ve yalnızca düzeni hatırlatır.

   Adım 2: Cumhuriyet ise halkın yönetimi ele aldığı düzendir.

   Adım 3: Bu yüzden ikisi aynı şey değildir.

   Sonuç: Cumhuriyet bir yönetim biçimidir, bina değildir.

4. Örnek 4: Tarih öğrenirken bir olayın yılını bilmek yeterli midir? Tarih öğrenirken bir olayın yılını bilmek yeterli midir?

   Adım 1: Yıl, olayın zamanını belirtir.

   Adım 2: Olayın nedeni ve sonucu da öğrenilmelidir.

   Adım 3: Anlatılabilir hâle gelen bilgi, gerçekten anlaşılan bilgidir.

   Sonuç: Yeterli değildir; neden ve sonuçlar da bilinmelidir.

Basit Örnek

Önce kolay bir örnekle başlayalım.

Örnek 1: Cumhuriyetle ilgili "halk kendi yöneticisini seçer" düşünce…

Cumhuriyetle ilgili "halk kendi yöneticisini seçer" düşüncesini nasıl açıklarsın?

1. Adım 1: Yöneticinin halk tarafından seçildiği söylenir.
2. Adım 2: Seçim, halkın iradesinin yönetimde yer aldığını gösterir.
3. Adım 3: Bu yüzden Cumhuriyet, halkın kendi kendini yönetmesidir.

Cevap: Halkın kendi yöneticisini seçmesi, Cumhuriyetin temelidir.

İleri Örnek

Şimdi daha zor bir örneği birlikte çözelim.

Örnek 4: Tarih öğrenirken bir olayın yılını bilmek yeterli midir?

Tarih öğrenirken bir olayın yılını bilmek yeterli midir?

1. Adım 1: Yıl, olayın zamanını belirtir.
2. Adım 2: Olayın nedeni ve sonucu da öğrenilmelidir.
3. Adım 3: Anlatılabilir hâle gelen bilgi, gerçekten anlaşılan bilgidir.

Cevap: Yeterli değildir; neden ve sonuçlar da bilinmelidir.

Adım Adım Çözülmüş Örnekler

İki örneği birlikte adım adım çözelim.

Örnek 2: Çanakkale Zaferi'nin ülkemiz için önemi nedir?

Çanakkale Zaferi'nin ülkemiz için önemi nedir?

1. Adım 1: Zafer, düşmanın Anadolu'daki harekâtını durdurmuştur.
2. Adım 2: Böylece ülkenin bütünlüğü korunmuştur.
3. Adım 3: Bu sonuç büyük fedakârlıklarla kazanılmıştır.

Cevap: Ülkenin bütünlüğünü koruması ve bağımsızlığın sürmesi açısından büyük öneme sahiptir.

Kavram Karşılaştırma Tablosu

Aynı derste geçen kavramları yan yana koyup karşılaştıralım.

Öğrendiklerimizi Derinlemesine Hatırlayalım

Öğrendiğimiz bilgileri sıraya koyarak birlikte hatırlayalım.

Sık Yapılan Hatalar

• Cumhuriyeti yalnız bir bina sanmak: Cumhuriyet bir yönetim biçimidir. Bina, o düzeni hatırlatan bir mekândır; düzenin kendisi kurallarla belirlenir.
• Cumhuriyette herkesin aynı işi yaptığını düşünmek: Cumhuriyette meslekler farklıdır. Eşitlik, herkesin hak ve görev bakımından eşit olmasıdır.
• Çanakkale Zaferi'ni yalnız bir savaş gibi düşünmek: Bu zafer, ülkenin bütünlüğünü korumasında belirleyici olmuştur. Kaybedilen canlar, bu bütünlüğün bedelidir.
• Tarih bilgisini sadece yıl ezberlemek: Yılı bilmek yeterli değildir. Olayın nedeni ve sonuçlarını anlamak, tarih öğrenmenin asıl amacıdır.
• Zaferin bedelsiz olduğunu sanmak: Bu zafer çok büyük fedakârlıklarla kazanılmıştır. Zaferi anlamak, onu verenleri de anlamayı gerektirir.

İpuçları

• Yılı bilmek yetmez, olayın nedenini de sor.
• Cumhuriyet sorusunda "halk seçer" düşüncesini hatırla.
• Zaferi anlatırken kimin fedakârlık yaptığını da düşün.
• Tarihî olayları okurken sebep ve sonuç zincirini kur.

Özet

Cumhuriyet ve Çanakkale Zaferi konusunu özetleyelim. Çanakkale Zaferi, 1918'de kazanılan ve ülkemizin bütünlüğünü koruyan büyük zaferlerden biridir. Bu konuda şunları öğreniriz: Cumhuriyette yöneticiyi halk kendisi seçer. Çanakkale Zaferi 1918 yılında kazanılmıştır. Çanakkale'de büyük bir fedakârlık gösterilmiştir. İstiklâl Marşı, bağımsızlık mücadelesinin ruhunu anlatır. İstiklâl Marşı Mehmet Akif Ersoy tarafından yazılmıştır.

Kendini Dene

Aşağıdaki üç cümleyi incele ve her birinin doğru olup olmadığını belirle.

1. Cumhuriyette yöneticiyi halk kendisi seçer. — doğru mu?
2. Cumhuriyet, halkın kendi devletini yönetmesi demektir. — doğru mu?
3. Cumhuriyetin ilanıyla yeni bir yönetim düzeni kuruldu. — doğru mu?

Cevap anahtarı: 1) Doğru. 2) Doğru. 3) Doğru.

Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.

İlgili Konular

Bu konuyu daha sağlam öğrenmek için şu konularla birlikte çalışabilirsin:

• Cesaret, Kahramanlık ve Gazilik Cesaret, Kahramanlık ve Gazilik konusunu özetleyelim.
• Dil Sevgisi ve Edebî Şahsiyetler Dil Sevgisi ve Edebî Şahsiyetler konusunu özetleyelim.
• Çocuk Hakları, Eşitlik ve Demokrasi Çocuk Hakları, Eşitlik ve Demokrasi konusunu özetleyelim.