3. SınıfTürkçe
Noktalama İşaretleri — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Noktalama işaretlerinin görevlerini açıklar.
- Düz, soru ve ünlem cümlelerini uygun işaretle bitirir.
- Virgülü sıralı sözcükler arasında doğru kullanır.
- Kesme işaretini özel adlarda ve kısaltmalarda uygular.
- İki nokta, tire ve tırnağı uygun yerlerde kullanır.
Önemli noktalar
- Noktalama işareti, cümlenin amacına göre seçilir; duygu varsa ünlem, bilgi isteği varsa soru işareti kullanılır.
- Virgül sıralı sözcükleri ayırır, iki nokta ise örnek ve hitaptan önce gelir.
- Kesme işareti yalnızca ek ayrıldığında, kısaltmalarda ve sıra eklerinde kullanılır.
- Tırnak, sözün alındığı kaynak ve ad verilen sözcük için kullanılır.
- Tire; sayı aralıklarında ve yol adlarında birleşim gösterir (Ankara-İstanbul).
Formüller ve kurallar
- Düz cümle sonu: nokta (.)
- Soru cümlesi sonu: soru işareti (?)
- Duygu, korku, sevinç, seslenme sonu: ünlem (!)
- Sıralı sözcükler arasında: virgül (,)
- Ek ayrıldığında ve kısaltmada: kesme işareti (')
- Hitaptan sonra ve örnekten önce: iki nokta (:)
Sık yapılan hatalar
- Ünlem ile soru işareti karıştırmak: Bilgi isteyen cümle soru işaretiyle, duygu bildiren cümle ünlem işaretiyle biter; Ne güzel bir gün cümlesi bilgi istemediği için ünlemdir.
- Kesme işaretiyle iki sözcüğü ayırmak: Kesme işareti yalnızca ek, kısaltma ve sıra ekini ayırır; iki ayrı kelime arasında tire ya da virgül bulunur.
- Virgülü örnekten önce kullanmak: Örnek verilirken iki nokta kullanılır: Meyveler şunlardır: elma, armut; virgül bu görevde değildir.
- Mektupta hitaptan sonra virgül koymak: Mektupta alıcıya seslenişten sonra iki nokta gelir; virgül hem kurala hem okuma akışına aykırıdır.
- Yaygın hata 5: Noktalama İşaretleri konusunda dikkat edilmesi gereken nokta 5.
Hızlı tekrar ipuçları
- Cümleyi sesli oku; durakladığın yerler virgülün, tam bittiği yer noktanın ipucudur.
- Soru işareti arıyorsan önce soru eki mi/mı var mı diye bak; ünlemde ise duygu sözcüğü ara.
- Kesme işareti sorularında ek mi ayrıldı diye sor; yalnızca ek ve kısaltmalarda kesme kullanılır.
- İki nokta ile tırnağı karıştırıyorsan hatırla: iki nokta örnek ve hitaptan önce, tırnak sözü başkalarından alırken kullanılır.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra Noktalama İşaretleri konusunun çözümlü sorularını çöz.