Doğayı Gözlemleme ve Doğa Günlüğü

Konu Anlatımı

Bu Derste Ne Öğreneceğiz?

Bu derste şunları öğreneceksin:

• Doğa günlüğünün ne işe yaradığını açıklar.
• Bir bitkiyi gözlemlerken bakılacak noktaları sayar.
• Mevsim değişimlerinin doğadaki etkisini örnek verir.
• Gözlemi yazı ve çizimle günlüğe aktarır.
• Gözlem yaparken doğayı incitmemeye dikkat eder.

Ön Bilgi

Bu konuyu anlamak için önce Çevresel Sürdürülebilirlik konusunu bilmen gerekir. Sürdürülebilirlik, doğal kaynakları bugün de yarın da kullanabilmemiz demektir.

• Sürdürülebilirlik kavramını günlük hayattan örnekle açıklar.
• Doğal kaynakların neden korunması gerektiğini söyler.
• Geri dönüşümün nasıl yapıldığını basit adımlarla anlatır.

Doğa Günlüğü Nedir?

Doğa günlüğü, doğadaki bitkileri, hayvanları ve mevsim değişimlerini düzenli biçimde izleyip yazıya ve çizime geçirdiğimiz defterdir. Gözlem yapılan yer ve tarih bu defterde mutlaka bulunur.

Gözlem; görmek, karşılaştırmak, ölçmek ve not etmek gibi işlemlerle doğanın incelenmesidir.

Gözlem Nasıl Yapılır?

Rastgele bakmak gözlem sayılmaz. Önce bakacağımız şeyi seçeriz. Bir ağacı seçtiysek yaprak, çiçek, meyve ve boyunu sırayla inceleriz.

Bir kuşu seçtiysek rengini, boyunu, nerede durduğunu, ne yediğini ve nasıl uçtuğunu yazarız. Gözlem sırasında canlıya zarar vermeyiz.

Doğa Günlüğünde Neler Olmalı?

Bir doğa günlüğü sayfasında şu bilgiler yer alır:

• Tarih ve saat: Gözlem hangi gün ve saatte yapıldı?
• Yer: Bahçe, park veya okul bahçesi gibi yer belirtilir.
• Ölçüm: Boy, uzunluk ve adet cetvelle yazılır.
• Çizim: Görülen canlının basit bir çizimi eklenir.
• Kısa not: Renk, davranış ve çevre hakkında birkaç cümle yazılır.

Gözlenenler ve Yazılacaklar

Gözlem konusu seçilirken ayrıntıya dikkat etmek kaydı değerli kılar.

Örnek: Bir Ağacı Dört Hafta Gözlemlemek

Okul bahçesindeki bir fıstık ağacı seçilmiştir. Her hafta aynı gün aynı saatte bakılacak ve günlüğe not tutulacaktır.

1. Adım 1: Ağacın boyu cetvelle ölçülür ve günlüğe yazılır.
2. Adım 2: Yaprak sayısı ve rengi haftalık olarak not edilir.
3. Adım 3: Yeni sürgün veya çiçek görülürse çizimi çizilir.
4. Adım 4: Dört hafta sonunda notlar karşılaştırılarak yorum yazılır.

Basit Örnek

Önce kolay bir örnekle başlayalım.

Örnek 1: Bahçedeki ağacı gözlemleme

Okulun bahçesindeki fıstık ağacını iki hafta boyunca gözlemleyen bir öğrenci notlarını günlüğe yazıyor.ikte çalışabilirsin:

• Afet Öncesi Hazırlık Afet öncesi hazırlık, tehlikeyi önceden görüp önlem almaktır.
• Çevresel Sürdürülebilirlik Sürdürülebilirlik, doğal kaynakları bugün de yarın da kullanabilmemiz demektir.
• Afet Anı ve Afet Sonrasında Yapılması Gerekenler Afetler önceden haber verilmeden olur.

İleri Örnek

Şimdi daha zor bir örneği birlikte çözelim.

Örnek 5: Saksı bitkisinin toprağını inceleme

Sınıftaki saksı bitkisinin toprağı bir hafta boyunca inceleniyor.

1. Adım 1: Toprağın rengi ve kokusu her gün not edilir.
2. Adım 2: Toprağın kuruluğu parmakla kontrol edilir.
3. Adım 3: Gerekiyorsa bitkiye su verilir ve bu not edilir.
4. Adım 4: Her gün sayfaya tek bir bilgi satırı eklenir.

Cevap: Toprağın durumu ve canlılar hakkında bilgi günlükte birikir.

Hatırla: bu konuyu Doğayı Gözlemleme ve Doğa Günlüğü başlığındaki sorulara geçmeden önce kısa bir kez daha gözden geçir.

Adım Adım Çözülmüş Örnekler

İki örneği birlikte adım adım çözelim.

Cevap: İki hafta sonunda ağacın büyümesi ve yaprak değişimi karşılaştırılır.