Hareket ve Kuvvet — Çalışma Sayfası

Bu konuda öğrenecekleriniz

• Hareketin yol, zaman ve hız büyüklüklerini tanır.
• Alınan yol ile geçen süreyi ölçerek hızı karşılaştırır.
• Kuvvetin yönünü ve hareket üzerindeki etkisini belirler.
• Kuvvet ile hareket arasındaki temel kuralı gözlemle gösterir.
• Sürtünmenin hareketi nasıl etkilediğini yüzeylerle karşılaştırır.

Önemli noktalar

• Hareketi tanımlayan üç büyüklük yol, zaman ve hızdır.
• Aynı sürede daha uzağa giden cisim daha hızlı hareket eder.
• Yavaşlatma kuvveti hareketin yönüne ters yönde uygulanır.
• Kuvvet büyüdükçe cismin hızında değişim daha belirgin olur.
• Sürtünme hem zararlı hem yararlı olabilir; tutunmayı ve frenlemeyi sağlar.

Formüller ve kurallar

• Hareket büyüklükleri: yol, zaman ve hız
• Aynı zaman, daha çok yol: hız artar
• Aynı yol, daha az zaman: hız artar
• Hız için yol ve zaman birlikte değerlendirilir
• Kuvvet yönü hareketin yönüne ters ise cisim yavaşlar

Sık yapılan hatalar

• Hızı yalnızca bakarak anlamaya çalışmak: Hız bir karşılaştırma büyüklüğüdür; yolu ve süreyi ölçerek bulunur. Aynı yolu kısa sürede alan koşucu daha hızlıdır.
• Sürtünmeyi hep zararlı görmek: Sürtünme olmasa hiçbir şeye tutunamaz, fren de çalışmazdı. Tutunma ve frenleme sürtünmeye dayanır.
• Yavaşlayan cismin yolunun aynı kaldığını düşünmek: Cisme yavaşlatan kuvvet uygulandığında aynı sürede aldığı yol azalır.
• Kuvvetin her zaman hızlandırdığını sanmak: Kuvvetin yönü belirleyicidir; hareketin yönüne ters yönde uygulanan kuvvet cismi yavaşlatır ve durdurur.
• Yaygın hata 5: Hareket ve Kuvvet konusunda dikkat edilmesi gereken nokta 5.

Hızlı tekrar ipuçları

• Hız sorusunda önce yolun ve sürenin eşit olup olmadığına bak.
• Kuvvetin yönünü cismin hareket yönüyle karşılaştır.
• Yavaşlatma ile hızlandırmayı karıştırma; yön belirleyicidir.
• Sürtünme örneklerinde hem zararlı hem yararlı örnek arayıp ikisini de yaz.

Kendini dene

Bu sayfayı okuduktan sonra Hareket ve Kuvvet konusunun çözümlü sorularını çöz.

Konu anlatımına dön · Hesap aç, ilerlemen kaydedilsin