Konu Anlatımı
Bu Derste Ne Öğreneceğiz?
Bu derste şunları öğreneceğiz:
- «Afetlere Karşı Alınacak Önlemler» konusunda doğru bilgiyi yanlış bilgiden ayırt eder.
- «Afetlere Karşı Alınacak Önlemler» konusuna ait kavramları çalışma kâğıdında uygular.
- «Afetlere Karşı Alınacak Önlemler» konusuyla ilgili bir problemi çözerek sonuca ulaşır.
Ön Bilgi
Bu konuyu anlamak için önce Dinî Gün ve Bayramların Önemi konusunu bilmen gerekir. Dinî Gün ve Bayramların Önemi konusunu özetleyelim.
- «Dinî Gün ve Bayramların Önemi» konusunda yaptığı çalışmayı değerlendirir ve eksiklerini tamamlar.
- «Dinî Gün ve Bayramların Önemi» konusundaki temel kavramları tanır ve açıklar.
- «Dinî Gün ve Bayramların Önemi» konusuyla ilgili örnekleri inceler ve kendi cümlesiyle anlatır.
Afetlere Karşı Alınacak Önlemler Nedir?
Afetlere karşı alınacak önlemler, doğal afetlerin yol açabileceği zararları azaltmak için önceden hazırlık yapmaktır.
Temel bilgi: Deprem, sel, yangın, fırtına ve heyelan afet türlerindendir.
Bu konuyu öğrenirken şu noktalara dikkat ederiz: Evde ve okulda sarsıntı sırasında sığınacak yerler belirlenmelidir. Sabit eşyalar, depremin sarsıntısında devrilmeyececek biçimde sabitlenmelidir.
Öğrenmemiz Gerekenler
- Deprem, sel, yangın, fırtına ve heyelan afet türlerindendir.
- Evde ve okulda sarsıntı sırasında sığınacak yerler belirlenmelidir.
- Sabit eşyalar, depremin sarsıntısında devrilmeyececek biçimde sabitlenmelidir.
- Deprem sırasında sakin olmak ve sağlam bir yere çömelmek gerekir.
- Depremde başımızı ve boynumuzu korumalıyız.
- Pencerelerden, asılı eşyalardan ve dolaplardan uzak durmalıyız.
- Deprem sonrasında hasarlı binalara girilmemelidir.
- Afet çantasında su, ekmek, kuru yiyecek, ilaç ve fener bulunmalıdır.
- Afet çantası ulaşılması kolay bir yerde ve hazır tutulmalıdır.
- Yangınlarda asansör kullanılmamalı, merdivenler kullanılmalıdır.
- Sel sularından uzak durmak ve yüksek yerlere çıkmak gerekir.
- Fırtına sırasında ağaçların altında durulmamalıdır.
- Heyelan tehlikesi olan yerlerde dik yamaçlardan uzak durulmalıdır.
- Afetler sonrası yaralılara ilk yardım yapılması önemlidir.
Bu maddeleri örneklerle pekiştirelim. Deprem sırasında sakin olmak ve sağlam bir yere çömelmek gerekir. Bu yüzden konuyu bir bütün olarak görmek gerekir.
Bir konuyu öğrenirken önce tanımı bilmek, sonra örnekleri incelemek ve en son kendi cümlenle anlatmayı denemek en doğru yoldur. Böylece bilgi kalıcı hâle gelir.
Örnekler
Deprem sırasında sınıftayız. Doğru davranış nedir? Çözüm: Sarsıntı başladığında panik yapılmaz. → Sınıftaki öğretmenin yönlendirmesi izlenir. → Sağlam bir yere çömelip baş ve boyun korunur. Sonuç: Sakin olunur, öğretmenin verdiği yönlendirmeye uyulur ve baş, boyun korunur.
Afet çantasına hangi eşyalar konmalıdır? Çözüm: Afet anında ihtiyaçlar hızla karşılanmalıdır. → Su ve yiyecek, ısınma ve ışık gerektirir. → Kimlik, ilaç, fener ve düdük de gereklidir. Sonuç: Su, kuru yiyecek, battaniye, fener, ilaç, kimlik, düdük ve bir miktar para konmalıdır.
Sel suları yükselirken ne yapılmalıdır? Çözüm: Sel suları hızla hareket eder ve tehlikelidir. → Su birikintisine girmek çok tehlikelidir. → Yüksek ve güvenli bir yere çıkılmalıdır. Sonuç: Sel sularından uzak durulur ve yüksek, güvenli bir yere çıkılır.
Yangın çıktığında ilk yapılması gereken nedir? Çözüm: Yangında ilk adım elektriği kesmektir. → Cep telefonu veya sıcak eşyalara dokunmak tehlikelidir. → Yangın söndürme cihazıyla müdahale edilmeli ve yardım istenmelidir. Sonuç: Elektrik kesilir, yangın söndürme cihazıyla müdahale edilir ve yardım istenir.
Afet çantasında su, ekmek, kuru yiyecek, ilaç ve fener bulunmalıdır. Konuyu pekiştirmek için her gün birkaç dakika çalışmak ve örnekleri tekrar çözmek yararlı olur. Zorlandığımız yerde konuyu baştan okumak da öğrenmeyi hızlandırır.
Sel sularından uzak durmak ve yüksek yerlere çıkmak gerekir. Böylece konu hem anlaşılır hem de kalıcı olur.
| Afet | Önceden Alınacak Önlem | Afette Ne Yaparız? |
|---|
| Deprem | Sığınacak yeri belirlemek | Sağlam yere sığınırız |
| Sel | Dağlık ve yüksek yerde bulunmak | Yüksek yere çıkarız |
| Yangın | Yangın söndürücü bulundurmak | Söndürücüyü kullanırız |
| Heyelan | Kaygan yamaca inmemek | Uzaktan uzak dururuz |
Basit Örnek
Önce basit bir örneğe bakalım.
Örnek 1: Deprem sırasında sınıftayız. Doğru davranış nedir?
Deprem sırasında sınıftayız. Doğru davranış nedir?
- Sarsıntı başladığında panik yapılmaz.
- Sınıftaki öğretmenin yönlendirmesi izlenir.
- Sağlam bir yere çömelip baş ve boyun korunur.
Cevap: Sakin olunur, öğretmenin verdiği yönlendirmeye uyulur ve baş, boyun korunur.
İleri Örnek
Şimdi biraz daha zor bir örneği çözelim.
Örnek 4: Yangın çıktığında ilk yapılması gereken nedir?Cevap anahtarı: 1) Doğru. Deprem, sel, yangın, fırtına ve heyelan afet türlerindendir. 2) Doğru. Evde ve okulda sarsıntı sırasında sığınacak yerler belirlenmelidir. 3) Doğru.
Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.
İlgili Konular
Bu konuyu daha iyi öğrenmek için şu konulara da bakabilirsin:
- Doğadan Yararlanarak Yön Bulma Doğadan Yararlanarak Yön Bulma konusunu özetleyelim.
- Dinî Gün ve Bayramların Önemi Dinî Gün ve Bayramların Önemi konusunu özetleyelim.
- Bilim İnsanlarının Bilime Katkıları Bilim İnsanlarının Bilime Katkıları konusunu özetleyelim.
Adım Adım Çözülmüş Örnekler
Bu örneği birlikte adım adım çözelim.
Örnek 1: Deprem sırasında sınıftayız. Doğru davranış nedir?
Deprem sırasında sınıftayız. Doğru davranış nedir?
- Sarsıntı başladığında panik yapılmaz.
- Sınıftaki öğretmenin yönlendirmesi izlenir.
- Sağlam bir yere çömelip baş ve boyun korunur.
Cevap: Sakin oluulur ve baş, boyun korunur.
Örnek 2: Afet çantasına hangi eşyalar konmalıdır?
- Afet anında ihtiyaçlar hızla karşılanmalıdır.
- Su ve yiyecek, ısınma ve ışık gerektirir.
- Kimlik, ilaç, fener ve düdük de gereklidir.
Cevap: Su, kuru yiyecek, battaniye, fener, ilaç, kimlik, düdük ve bir miktar para konmalıdır.
Kavram Karşılaştırma Tablosu
Aynı konudaki kavramları yan yana koyup karşılaştıralım.
| Kavram | Ne ifade eder | Ayrımı |
|---|
| Deprem | sel, yangın, fırtına ve heyelan afet türlerindendir. | Deprem, sel, yangın, fırtına ve heyelan afet türlerindendir. |
| Sabit eşyalar | depremin sarsıntısında devrilmeyececek biçimde sabitlenmelidir. | Sabit eşyalar, depremin sarsıntısında devrilmeyececek biçimde sabitlenmelidir. |
| Pencerelerden | asılı eşyalardan ve dolaplardan uzak durmalıyız. | Pencerelerden, asılı eşyalardan ve dolaplardan uzak durmalıyız. |
Öğrendiklerimizi Pekiştirelim
Öğrendiğimiz her bilgiyi bir durumla ilişkilendirerek pekiştirelim.
| Öğrendiğimiz bilgi | Günlük hayattan örneği |
|---|
| Deprem, sel, yangın, fırtına ve heyelan afet türlerindendir. | Deprem sırasında sınıftayız. Doğru davranış nedir? |
| Evde ve okulda sarsıntı sırasında sığınacak yerler belirlenmelidir. | Afet çantasına hangi eşyalar konmalıdır? |
| Sabit eşyalar, depremin sarsıntısında devrilmeyececek biçimde sabitlenmelidir. | Sel suları yükselirken ne yapılmalıdır? |
| Deprem sırasında sakin olmak ve sağlam bir yere çömelmek gerekir. | Yangın çıktığında ilk yapılması gereken nedir? |
Özet
- Afetlere Karşı Alınacak Önlemler konusunu özetleyelim.
- Afetlere karşı alınacak önlemler, doğal afetlerin yol açabileceği zararları azaltmak için önceden hazırlık yapmaktır.
- Bu konuda şunları öğreniriz: Deprem, sel, yangın, fırtına ve heyelan afet türlerindendir.
- Evde ve okulda sarsıntı sırasında sığınacak yerler belirlenmelidir.
- Sabit eşyalar, depremin sarsıntısında devrilmeyececek biçimde sabitlenmelidir.
Sık Yapılan Hatalar
Bu derste en sık yapılan hataları bulacaksın. Her satırda üç şey var: hata ne, neden yanlış, doğrusu ne.
- Afet çantası hazırlamamak — neden yanlış: Afet anında ihtiyaçlar hızlı karşılanamayabilir; hazır bir çanta hayat kurtarır. Doğrusu için yukarıdaki kuralı uygula ve sonucu tekrar kontrol et.
- Deprem sırasında merdivenlerden inmek — neden yanlış: Sarsıntı sırasında merdiven ve asansör kullanmak büyük tehlike oluşturur. Doğrusu için yukarıdaki kuralı uygula ve sonucu tekrar kontrol et.
- Hasarlı binaya girmek — neden yanlış: Depremden sonra hasarlı görünen binalar yeniden çökmüş olabilir; bu binalara girilmemelidir. Doğrusu için yukarıdaki kuralı uygula ve sonucu tekrar kontrol et.
- Ağaç altında fırtınada beklemek — neden yanlış: Yıldırım düşen ağaçlar tehlikelidir; fırtınada açık alanda ağacın altına sığınılmamalıdır. Doğrusu için yukarıdaki kuralı uygula ve sonucu tekrar kontrol et.
- Yangında elektrikli eşyaları kullanmak — neden yanlış: Yangın sırasında su dökmek yerine önce elektriği kesmek ve asla ıslak elle dokunmamak gerekir. Doğrusu için yukarıdaki kuralı uygula ve sonucu tekrar kontrol et.
Kendini Dene
Aşağıdaki üç cümle doğru mu, yanlış mı? Önce sen karar ver.
- Deprem, sel, yangın, fırtına ve heyelan afet türlerindendir. — doğru mu?
- Evde ve okulda sarsıntı sırasında sığınacak yerler belirlenmelidir. — doğru mu?
- Sabit eşyalar, depremin sarsıntısında devrilmeyececek biçimde sabitlenmelidir. — doğru mu?
Cevap anahtarı: 1. 2) Doğru. 3) Doğru.
Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.
