Konu Anlatımı
Ön Bilgi
Bu konuyu anlamak için şunları bilmen iyi olur:
- Klavye = harf ve rakam yazdıran tuş düzeneği
- Klavye = harf bölgesi + rakam bölgesi + boşluk bölgesi
Bu konuda ne öğreneceğiz? klavyeyi tanıyacak, tuş bölgelerini öğrenecek ve klavyeyi doğru kullanmayı öğreneceğiz. Her bölüm, konunun bir parçasını açıklar; sonunda kısa bir özet ile sık yapılan hataları gösterir.
Klavyede Hangi Bölümler Var?
Klavye, bilgisayara harf, rakam ve işaret yazdırmak için parmaklarla basılan tuş düzeneğidir.
Klavye, bilgisayarın en çok kullanılan parçasıdır; çünkü düşüncelerimizi yazıya döken araç odur. Klavye üç büyük bölümden oluşur. Ortadaki bölgede alfabetik harfler yan yana dizilmiştir ve buna harf bölgesi denir. Bu bölgenin hemen üstünde rakamların ve bazı işaretlerin bulunduğu rakam bölgesi vardır. Alt satırda ise en uzun tuş olan boşluk tuşu yer alır. Klavyeyi tanımak, hangi tuşta ne olduğunu bilmek demektir. Tanıyorsak yazmak istediğimiz harfi aramak zorunda kalmayız ve daha hızlı yazarız.
Klavye Nasıl Doğru Kullanılır?
Klavye iki elle kullanılır. Her iki el klavyenin kendi yarısına yerleşir; sol el sol tarafı, sağ el sağ tarafı yazar. F ve J harflerinin altında küçük çıkıntılar vardır. Bu çıkıntılara bakarak parmaklarımızı doğru yere yerleştirebiliriz. Yazarken parmaklar tuşların üzerinde gevşek bir yay gibi bekler ve harf sırası geldiğinde yalnızca o parmak hareket eder. Klavyeyi kullanırken bazı kurallara uymak gerekir. Tuşlara güçle basmak, klavye kapağını açmaya çalışmak ya da klavyeyi kesmek cihaza zarar verir. Bir tuş takılır kendiliğinden çözülmezse cihazı bozmadan öğretmene ya da büyüğe haber veririz.
- Harf bölgesi: alfabetik harflerin yan yana durduğu orta bölgedir.
- Rakam bölgesi: sayıların ve bazı işaretlerin bulunduğu üst sıradır.
- Boşluk bölgesi: kelimeleri ayıran en uzun tuşun bulunduğu yerdir.
- Parmak yerleşimi: her parmağın kendi tuşunu bilmesi gerekir.
- Nazik basış: tuşlara güçle değil yumuşak basılır.
- Bildirim: takılan tuş gibi sorunlar yetişkine anlatılır.
Günlük Hayattan Örnek
Mert ilk kez klavyeyi eline aldığında nereye basacağını bilmiyordu. Öğretmen ona önce F ve J tuşlarını bulmasını söyledi. Parmaklarını bu iki harfin altındaki çıkıntılara yerleştirdikten sonra diğer parmakları da kendi yerine koydu. Kısa bir süre çalıştıktan sonra kendi adını yazmayı başardı ve tuşlara basma alışkanlığı çok daha rahat bir hâle geldi.
Sınıftaki bilgisayarda bir tuş takılı kalmıştı. Kerem merak edip tuşun üzerine defalarca vurdu, sonra tuşu çıkarmaya çalıştı. Öğretmen bu davranışı hemen durdurdu ve açıklama yaptı. Takılı tuş kendiliğinden çözülmez, zorlama cihazı bozar. Dersin sonunda öğretmen sorunu bildirdi ve tuş başka bir tuşla değiştirildi.
Basit Örnek
Önce basit bir örneğe bakalım.
Örnek 1: Bölgeler
Klavye hangi bölgelerden oluşur?
- Ortadaki bölgede harfler vardır.
- Üst sırada rakamlar bulunur.
- Alt satırda boşluk tuşu yer alır.
Cevap: Klavye harf bölgesi, rakam bölgesi ve boşluk bölgesinden oluşur.
İleri Örnek
Şimdi biraz daha zor bir örneği çözelim.
Örnek 4: Tuş Takılması
Bir tuş takılı kalırsa ne yapılmalıdır?
- Tuş zorla itilmez ve sökülmez.
- Cihaz kullanılmaz hâle getirilmez.
- Durum öğretmene ya da büyüğe bildirilir.
Cevap: Takılan tuş zorlanmaz; durum yetişkine bildirilir ve cihaz onarıma verilir.
Adım Adım Çözülmüş Örnekler
Bu örneği birlikte adım adım çözelim.
Örnek 2: Parmak Yerleşimi
Parmaklar klavyeye nasıl yerleştirilir?
- Önce F ve J çıkıntıları bulunur.
- Her parmak kendi tuşunun üstüne gelir.
- Parmaklar gevşek bir yay gibi bekler.
Cevap: Parmaklar F ve J çıkıntılarına göre yerleştirilir ve gevşek biçimde bekletilir.
Öğrendiklerimizi Yaşamla Bağlayalım
Her öğrendiğimiz bilgiyi günlük yaşamdan bir durumla eşleştirelim.
| Öğrendiğimiz bilgi | Günlük hayattan örneği |
|---|
| Klavye bilgisayara harf ve rakam yazdıran giriş düzeneğidir. | Klavye hangi bölgelerden oluşur? |
| Klavyeyi iki el kullanmak yazımı hızlandırır ve düzenli kılar. | Parmaklar klavyeye nasıl yerleştirilir? |
| F ve J tuşlarının altındaki çıkıntı doğru yeri bulmayı kolaylaştırır. | Yazarken eller nasıl kullanılmalıdır? |
| Tuşlara güçle basmak cihazı yıpratır, nazik basmak gerekir. | Bir tuş takılı kalırsa ne yapılmalıdır? |
Özet
- Klavye, harf ve rakam yazdıran tuş düzeneğidir.
- Klavye harf bölgesi, rakam bölgesi ve boşluk bölgesinden oluşur.
- Doğru yazım için iki el birlikte kullanılır.
- F ve J tuşlarının altındaki çıkıntılar parmağı doğru yere getirir.
- Tuşlara nazik basılır, takılan tuş bildirilir.
Sık Yapılan Hatalar
- Klavyeyi keserek açmak Yanlış, çünkü kırılan tuşlar düşer ve klavye kullanılamaz hâle gelir; cihaz onarımı uzman işidir.
- Tuşlara güçle basmak Yanlış, çünkü kuvvetli basış tuş takımlarını yıpratır ve tuş takılmasına yol açabilir.
- Takılan tuşu kendimiz çıkarmaya çalışmak Yanlış, çünkü klavyenin içindeki parçalar cihazı bozabilir; durumu öğretmene bildirmek gerekir.
Karşılaştırma Tablosu
| Bölge | Neler bulunur | Hangi el kullanır |
|---|
| Harf bölgesi | A, S, D, F ve J, K, L harfleri | Sol el sol, sağ el sağ |
| Rakam bölgesi | 0 ile 9 arasındaki sayılar | İki el birlikte |
| Boşluk bölgesi | En uzun tuş olan boşluk tuşu | Başparmaklar |
| Alt sıra | Büyük harf ve satır başı tuşu | İki el birlikte |
Kendini Dene
Aşağıdaki üç cümle doğru mu, yanlış mı? Önce sen karar ver.
- Klavye bilgisayara harf ve rakam yazdıran giriş düzeneğidir. — doğru mu?
- Klavyeyi iki el kullanmak yazımı hızlandırır ve düzenli kılar. — doğru mu?
- F ve J tuşlarının altındaki çıkıntı doğru yeri bulmayı kolaylaştırır. — doğru mu?
Cevap anahtarı: 1) Doğru. Klavye = harf ve rakam yazdıran tuş düzeneği 2) Doğru. Klavye = harf bölgesi + rakam bölgesi + boşluk bölgesi 3) Doğru. Doğru yazım = iki el + doğru parmak yerleşimi
Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.
İlgili Konular
Bu konuyu daha iyi öğrenmek için şu konulara da bakabilirsin:
- Harf Tuşlarıyla Yazmak Harf tuşuna basınca küçük harf çıkar.
- Rakam ve Sembol Tuşları Rakam tuşları 0 ile 9 arasındaki sayıları yazdırır.