12. SınıfTürk Dili ve Edebiyatı
Millî Edebiyat — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Millî Edebiyat Dönemi'nin tarih aralığını ve dergilerini tanıyabilir.
- Dönemin millî kimlik ve millî dil ideolojisini açıklayabilir.
- Ziya Gökalp'in çalışmalarını tanıyabilir.
- Nazımda hece ölçüsüne dönüş ve didaktik-resmî özellikleri yorumlayabilir.
- Dönemin anılan yazarlarını eserleriyle eşleştirebilir.
Önemli noktalar
- Millî Edebiyat Dönemi 1912-1922 arasında faaliyet göstermiştir.
- Dönemin dergileri Millî, Tanrı Dağını Zirveleme, Yeni Ses, İslâm, Hikmet ve Kıvılcım'dır.
- Dönemin ideolojisi millî kimlik, millî dil ve kendi dilimizden ilim-yakınlığı esas alır.
- Ziya Gökalp'in Lisan adlı çalışması bir makaledir.
- Ziya Gökalp'in Kızıl Elma adlı çalışması bir destandır.
- Ziya Gökalp'in Üç Kur'ağaç adlı çalışması dönemin anılan eserleri arasındadır.
- Millî Edebiyat'ta nazımda hece ölçüsüne dönüş görülür.
- Dönemin şiiri didaktik ve resmî bir özellik taşır.
- Ömer Seyfettin, Ahmet Ağaoğlu ve Ali Ulvi Elöve dönemin anılan isimleri arasındadır.
Formüller ve kurallar
- Millî Edebiyat tarih aralığı: 1912-1922.
- Millî Edebiyat dergileri: Millî, Tanrı Dağını Zirveleme, Yeni Ses, İslâm, Hikmet, Kıvılcım.
- Dönem ideolojisi: millî kimlik + millî dil + kendi dilimizden ilim-yakınlık.
- Ziya Gökalp çalışmaları: Lisan (makale), Kızıl Elma (destan), Üç Kur'ağaç.
- Nazım özelliği: hece ölçüsüne dönüş.
- Dönemin şiiri: didaktik (öğretici) ve resmî özellik taşır.
- Dönem yazarları: Ziya Gökalp, Ahmet Ağaoğlu, Ömer Seyfettin, Ali Ulvi Elöve, Hüseyin Rahmi Gürpınar, Halit Fahri Ozansoy, Müfide Ferit Tek, Mehmet Emin Yurdakul, Abdurrahim Karahisari, Faruk Nafi Çamlıbel.
- Dönem karşılaştırması: Millî Edebiyat millî kimliğe, Servet-i Fünun bireyin iç dünyasına yönelir.
- Dergi adlarından dönem çıkarma: Hikmet ve Kıvılcım Millî Edebiyat dergileridir.
Sık yapılan hatalar
- Millî Edebiyat'ın tarih aralığını 1896-1908 sanmak: Bu aralık Servet-i Fünun Dönemi'ne aittir; Millî Edebiyat 1912-1922 arasındadır.
- Hikmet dergisini yanlış döneme bağlamak: Hikmet, Millî Edebiyat Dönemi'nin dergileri arasında sayılır.
- Kızıl Elma'yı makale sanmak: Kızıl Elma bir destandır; Lisan ise makale türündedir.
- Nazımda aruz sürdüğünü varsaymak: Millî Edebiyat'ta nazımda hece ölçüsüne dönüş görülür.
- Yalnızca ölçüden dönem kararı vermek: Hece ölçüsü Servet-i Fünun'da da görülür; anlayış ve ideoloji de denetlenmelidir.
Hızlı tekrar ipuçları
- Tarih aralığını bir çizgiye yerleştir: 1830 Tanzimat, 1896 Servet-i Fünun, 1908 Fecr-i Ati, 1912 Millî Edebiyat.
- Dergi adlarını dönemlerle birlikte ezberle; Hikmet ve Kıvılcım Millî Edebiyat'ın işaretleridir.
- Eser türü sorularında makale, destan ve roman ayrımına dikkat et.
- İdeoloji sorusunda millî kimlik, millî dil ve kendi dilimizden ilim-yakınlık üçlüsünü birlikte kullan.
- Şiirde didaktik-resmî tonu ara; bireysel iç dünya ağırlığı varsa başka bir dönem düşün.
- Yazar sorusunda hem şiir hem düzyazı yazarlarının dönemde olduğunu hatırla.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.