12. SınıfTesisat Teknolojisi ve İklimlendirme

Girişim Fikri ve İş Modeli — Çalışma Sayfası

Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.

Bu konuda öğrenecekleriniz

Kişisel gözlem, mesleki deneyim, müşteri şikâyeti analizi ve teknoloji takibi yoluyle girişim fikri bulma yöntemlerini açıklar.
Fayda, uygulanabilirlik, risk ve ölçeklenebilirlik ölçütlerini kullanarak bir fikri puanlı değerlendirme tablosuna dönüştürür.
İş modelinin dokuz temel bileşenini tanımlar ve bunların birbirleriyle ilişkisini açıklar.
Pazar, teknik, mali ve zaman boyutlarında fizibilite çalışması yürütür ve sonuçlarını karar tablosuna işler.
Müşteri görüşmesi, numune proje ve pilot uygulama aşamalarını küçük ölçekli test olarak planlar.
Hedef pazar, konumlandırma, farklılaştırma ve giriş engellerini değerlendirerek karar tablosunu güncelleme yapar.

Girişim fikri gözlem ve kayıt ile bulunur; tek bir anıya dayanan fikir hipotez olarak değerlendirilir.
Fayda, uygulanabilirlik, risk ve ölçeklenebilirlik ölçütleri birlikte kullanıldığında karar kararlı hâle gelir.
Ölçüt ağırlıkları toplamı 100 olacak biçimde önceden yazılır ve değiştirilmez.
İş modeli dokuz bileşenden oluşur ve bileşenlerden biri değiştiğinde diğerleri yeniden gözden geçirilir.
Maliyet yapısında malzeme kadar emek, araç, ekipman ve zaman da hesaba katılır.
Fizibilite pazar, teknik, mali ve zaman boyutlarında ayrı ayrı incelenir ve sonuçları karar tablosuna yazılır.
Küçük ölçekli test sırası müşteri görüşmesi, numune proje ve pilot uygulamadır.

Toplam puan = fayda puanı + uygulanabilirlik puanı + risk puanı + ölçeklenebilirlik puanı
Ağırlıklı puan = ham puan × ölçüte verilen ağırlık (ağırlıklar toplamı 100 olmalıdır)
Olumlu yanıt oranı = olumlu yanıt sayısı / toplam görüşme sayısı × 100
Görüşme süresi = görüşme sayısı × bir görüşmenin ortalama süresi (dakika)
Başabaş noktası = dönemsel sabit gider / birim başına katkı tutarı
Adam-gün = ekip üyesi sayısı × çalışılan gün sayısı
Günlük ortalama verim = tamamlanan iş adedi / çalışılan gün sayısı
Risk puanı = olasılık puanı × etki puanı (her ikisi de 1 ile 5 arası)

Tek gözleme güvenmek: Kendi çevresinde görülen tek bir sorunu fikir için yeterli kanıt saymak. Oysa tek gözlem yalnızca hipotez üretir, doğrulama için görüşme ve test gerekir.
Maliyet kalemlerini daraltmak: Maliyet yapısına yalnızca malzeme alımını yazıp emeği, araç kullanımını ve zaman kaybını göz ardı etmek. Bu durum fikri olduğundan ucuz gösterir.
Ölçüt ağırlıklarını sonradan değiştirmek: Puanlama yapıldıktan sonra ölçüt ağırlıklarını sıralama sonucunu değiştirecek biçimde güncellemek. Ağırlıklar toplamı 100 olacak şekilde başta sabitlenmelidir.
Testi sonuçlandırmadan değerlendirmek: Pilot uygulama verilerini karar tablosuna yazmadan fikri başarılı ilan etmek. Yazılmayan gözlem sonraki aşamada doğrulanamaz ve tartışmaya açık kalır.
Başarısızlığı suçlayarak geçiştirmek: Modelin tutmamasını yalnızca ekibin çabasızlığına bağlamak. Oysa başarısızlık çoğu zaman modeldeki bir varsayımın yanlış olduğunun işaretidir.
Fiyat rekabetiyle farklılaştırmak: Benzer işi yapanlarla aynı hizmeti aynı koşullarla sunup farklılaştırmadığını sandırmak. Ayrışma kapsam, taahhüt ve güvenilirlikle kurulur.

Gözlemleri deftere yazarken sayısal veri de ekleyin; not defteri sonradan karar tablosuna doğrudan dönüşür.
Görüşme sorularını önceden yazın; aynı sorular her görüşmede sorulursa sonuçlar karşılaştırılabilir olur.
Pilot uygulama öncesinde başarı ölçütünü sayısal olarak belirleyin, sonradan ölçütü değiştirmeyin.
Fizibilite çalışmasını dört boyuta ayırarak yürütün; her boyut kendi başlığı altında kayda geçsin.
Risk puanı yüksek çıkan fikirleri küçük tutun; zarar sınırını önceden yazmak kararı kolaylaştırır.
İş modelini çizerken bileşenleri sırayla tamamlayın; bir bileşen atlanırsa bütünlük bozulur.
Geri bildirim döngüsünü en az iki kez tekrarlayın; ilk turda çıkan yönlendirme ikinci turda değişebilir.

Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.