12. SınıfMetal Teknolojisi

Metal Bilgisi ve Metal Türleri — Çalışma Sayfası

Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.

Bu konuda öğrenecekleriniz

Metalin element olarak ayırt edici özelliklerini açıklar ve örnek metaller verir.
Metalleri demirli ve demirsiz olarak iki ana başlıkta sınıflandırır.
Yoğunluğun ağırlık hesabındaki yerini açıklar ve düz levha ağırlığını hesaplar.
Alaşım yapımının temel amacını ve sonuçtaki sertlik değişimini açıklar.
Korozyon olayının metal türüne göre farklılığını karşılaştırır.
Bir parçanın malzeme seçiminde görev alan ölçütleri birlikte değerlendirir.

Metal; parlak yüzeyli, ısı ve elektriği iyi ileten, basıçla şekillendirilebilen elementlerdir.
Metaller, demir içerip içermediğine göre demirli ve demirsiz olarak iki ana grupta incelenir.
Serbest elektronlar, metalin iletkenliğini ve şekillendirilebilirliğini birlikte açıklar.
Yoğunluk, bir malzemenin birim hacmindeki kütlesidir ve tüm ağırlık hesaplarının temelidir.
Düz levhanın birim alan ağırlığı, kalınlık ile yoğunluğun çarpımına eşittir.
Parça kütlesi, hacim ile yoğunluğun çarpımından bulunur ve kilogram cinsinden verilir.
Alaşım, kafes düzenini bozarak sertleşmeyi artırırken sünekliği görece azaltır.
Çelikteki paslanma tabakası gevrektir; koruma yüzey kaplama veya katkı elementiyle sağlanır.

Yoğunluk = kütle ÷ hacim (g/cm³ ya da kg/m³ cinsinden)
Düz levha birim alan ağırlığı (kg/m²) = kalınlık (mm) × yoğunluk (g/cm³)
Parça kütlesi (kg) = hacim (m³) × yoğunluk (kg/m³)
Dikdörtgen prizma hacmi = en × boy × kalınlık
Alaşım = ana metal + katkı elementi (kafes düzeninin bozulmasıyla sertlik artar)
Korozyon hızı = yüzey alanı ÷ parça hacmi (ince parçalarda oran büyüktür)

Metali yalnızca parlaklığıyla tanımak: Parlaklık bir görünüm özelliğidir; cüceleme sonrası parlak görünen bir yüzey metal değildir.
Her metalin demir grubunda olduğunu sanmak: Alüminyum, bakır ve kurşun gibi metaller demir içermez; bu yüzden demirsiz grupta yer alır.
Düz levha ağırlığında yoğunluğu atlamak: Birim alan ağırlığı yalnızca kalınlıktan bulunmaz, kalınlık ile yoğunluğun çarpımı gerekir.
Alaşımı karışım sanmak: Alaşım eriyik hâlde hazırlanır ve tek bir katı malzeme hâline gelir; gevşek karışım değildir.
Paslanmayı koruyucu tabakanın durduğunu düşünmek: Oluşan tabaka gevrektir, alttaki demiri koruyamaz ve yüzey koruması gerekir.
En hafif malzemenin her zaman en uygun olduğunu varsaymak: Seçim dayanım, işlenebilirlik ve korozyon direnciyle birlikte yapılır.

Bir malzemenin metal olup olmadığını, iletkenlik ve şekillendirilebilirlik ölçümüyle tart.
Demirli ve demirsiz ayrımının eritme yöntemini nasıl değiştirdiğini not al.
Ağırlık hesabı yaparken önce hangi verinin gerektiğini sor; yoğunluk mu hacim mi?
Alüminyum ile çelik arasında yoğunluk karşılaştırması yap ve sonucu yorumla.
Alaşımlaşmanın sertliği artırırken sünekliği azalttığı bağlantısını örnek üzerinden açıkla.
Malzeme seçiminde tek bir özelliğin yeterli olmadığını bir tablo ile göster.

Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.