12. SınıfBilişim Teknolojileri
Donanım Yaşam Döngüsü — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Donanım yaşam döngüsü aşamalarını sırasıyla açıklar ve her aşamada yapılacakları listeler.
- MTBF, MTTR ve kullanılabilirlik değerlerini hesaplar ve cihaz performansını yorumlar.
- Envanter kaydının içeriğini hazırlar ve cihazı benzersiz olarak tanımlar.
- Periyodik bakım planını oluşturur, yedek parça ihtiyacını hesaplar.
- Hurdaya ayrılan donanımda veri yok etme adımlarını uygular ve kaydını tutar.
Önemli noktalar
- Envanter numarası her cihazı benzersiz olarak tanımlar.
- MTBF ortalama arızasız çalışma süresi, MTTR ortalama onarım süresidir.
- Kullanılabilirlik = MTBF ÷ (MTBF + MTTR) bağıntısıyla hesaplanır.
- Periyodik bakım kaydı; cihaz, işlem, tarih ve sorumlu bilgisini içermelidir.
- Güç kaynağı verimsizliği ısı olarak kaybolur ve cihaz sıcaklığını artırır.
- Hurdaya ayrılan cihaz, veri kalıntısı olmadığı doğrulanmadan elden çıkarılamaz.
Formüller ve kurallar
- MTBF = toplam çalışma süresi ÷ arıza sayısı.
- MTTR = toplam onarım süresi ÷ onarım sayısı.
- Kullanılabilirlik = MTBF ÷ (MTBF + MTTR) × 100.
- Güç = gerilim × akım.
- Toplam depolama ihtiyacı = cihaz sayısı × cihaz başına kapasite.
- Yedek parça sayısı = cihaz sayısı ÷ bir cihaz başına yedek sayısı.
Sık yapılan hatalar
- MTBF ile MTTR'i ters yorumlamak: MTBF arıza aralığını, MTTR onarım süresini gösterir; ikisi ters görevde kullanılmamalıdır.
- Bakım kaydı tutmamak: Kayıt olmadan hangi işlem ne zaman yapıldığı bilinmez ve aynı arıza tekrar eder.
- Dosyaları silerek cihazı emekliye ayırmak: Dosya silmek veriyi depolama alanından kaldırmaz; kurumun veri yok etme politikası uygulanmalıdır.
- Güç kaynağının verimliliğini yalnızca hız ölçütü sanmak: Verimsiz güç kaynağı kaybettiği enerjiyi ısı olarak çıkarır ve cihazı yıpratır.
- Envanter tutmadan cihaz değiştirmek: Kayıt olmadan cihazın konumu, sahibi ve garanti durumu bilinemeden hurdaya ayırma yapılır.
Hızlı tekrar ipuçları
- MTBF ve MTTR hesabında önce toplam süreyi, sonra olay sayısını yaz.
- Kullanılabilirlik oranını yüzde olarak değil, önce ondalık olarak hesapla.
- Bakım planını bir tablo hâlinde tut ve son bakım tarihini her seferinde güncelle.
- Cihaz taşımadan önce yedek al, taşıma sonrası geri yükleyerek doğrula.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.