12. SınıfFelsefe
Ortaçağ Felsefesi — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Orta çağ felsefesinin genel çerçevesini ve dönemin koşullarını belirtir.
- Varlığın ve Tanrı'nın ilişkisine dair farklı yaklaşımları karşılaştırır.
- Bilgi kaynakları arasındaki sıralamayı tartışır.
- Akretsizlik tartışmasının neden doğduğunu açıklar.
- Doğa felsefesinin dinî çerçeve içinde nasıl kurulduğunu belirtir.
Önemli noktalar
- Orta çağ felsefesi, dinî çerçeve içinde bir düşünce hareketi olarak gelişmiştir.
- Varlık sorusu, Tanrı ile ilişkilendirilerek yanıtlanmıştır.
- Bilgi kaynakları arasında duyu, akıl ve vahye sıralama yapılmıştır.
- Tanrı yaratıcılığı, akretsizlik başlığı altında tartışılmıştır.
- Düşünce özgürlüğü, dönemin dinî baskısı altında sınırlanmıştır.
- Bu dönemin kavramları sonraki felsefeye aktarılmıştır.
- Akretsizlik, özellikle İslam kelamında ayrıntılı biçimde tartışılmıştır.
Formüller ve kurallar
- Orta çağ çerçevesi: dinî öncül + akıl yürütme
- Varlık sorusu: var olan nedir sorusu Tanrı'nın varlığına bağlanır
- Bilgi kaynakları: duyu < akıl < vahye sıralaması
- Akretsizlik: ölçüsüz yaratıcılık değil, sınırlı yaratım anlayışı
- Kelâm: akıl ile dinin ilişkisini tartışan alan
- Düşünce özgürlüğü sınırı: dönemin siyasi ve dinî baskısı
Sık yapılan hatalar
- Orta çağ felsefesini tamamen dinin dışında saymak: Dönemin düşüncesi dinî sorularla iç içedir ve bu çerçeve dışında anlaşılamaz.
- Akretsizliği ölçüsüz yaratıcılık saymak: Akretsizlik, ölçüsüz bir yaratıcılık değil, zaman ve bilgi sınırları içinde bir yaratım anlayışıdır.
- Bu dönemde felsefenin tamamen durduğunu düşünmek: Dönem, kendi sorularıyla yoğun bir düşünce üretmiştir; soruların türü farklıdır.
- Vahyin bilgi kaynağı olabileceğini inkâr etmek: Dönemin anlayışında vahiy, akıl ve duyudan farklı bir bilgi kaynağı olarak kabul edilir.
- Dönemin düşünürlerini tek bir görüşe indirgemek: Aynı dönemde birbirinden farklı ve hatta çelişen yaklaşımlar bir arada bulunur.
Hızlı tekrar ipuçları
- Orta çağ felsefesinin dinî çerçevesini iki cümleyle özetle.
- Akretsizlik kavramını tanımlayarak bir örnek üzerinde açıkla.
- Bilgi kaynaklarının sıralanması neden önemlidir?
- Tanrı'nın bilgisi ile insanın bilgisi arasındaki ilişkiyi tartış.
- Bu dönemin düşüncesinin bugüne taşınan bir kavramını belirt.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.