12. SınıfCoğrafya
İklim Değişikliği ve Etkileri — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Sera etkisinin nasıl oluştuğunu ve güçlendiğini açıklar.
- İklim değişikliğinin gözlenen etkilerini doğal sistemler üzerinden örnekler.
- İklim değişikliğinin beşerî sistemler üzerindeki etkilerini değerlendirir.
- Azaltım ve uyum çalışmalarını birbirinden ayırır.
- Değişikliğin farklı bölgelerde farklı hızda yaşandığını gerekçesiyle açıklar.
- İklim değişikliği verilerini tablo ve grafiklerle yorumlar.
Önemli noktalar
- İklim değişikliğinin temel nedeni sera gazlarının atmosferde artmasıdır.
- Sera etkisi, kızıl ötesi ışınımın atmosferde tutulmasıyla oluşur ve doğal olmayan kaynaklarla güçlenir.
- Isınmayla birlikte sıcaklık artışının coğrafi dağılışı tek değildir.
- Buzul erimesi ve deniz seviyesi yükselmesi birbirine bağlı sonuçlardır.
- Aşırı hava olaylarının sıklığı ve şiddeti, ısınmanın en görünür sonuçlarındandır.
- Azaltım salımı düşürür, uyum ise kaçınılmaz etkilerle baş etmeye yöneliktir.
- Değişiklik en çok kırılgan ve iklime duyarlı bölgelerde ağır sonuçlar doğurur.
Formüller ve kurallar
- Yeni emisyon = başlangıç emisyonu + emisyon x artış oranı
- Kalıcı kar sınırındaki değişim = sıcaklık değişimi / dikey sıcaklık düşüş eğimi
- Su açığı = buharlaşma - yağış
- Isınma etkisi = sıcaklık değişimi x dikey sıcaklık düşüş eğimi ile yükseltiye dönüştürülür
- Emisyon azaltım oranı = azaltılan salım / başlangıç salımı
- Uyum maliyeti = önlem için ayrılan kaynak / elde edilen koruma
Sık yapılan hatalar
- Sera etkisini doğal bir olum saymak: Doğal sera etkisi gezegenin yaşanabilirliği için gereklidir; tehlike doğal kaynaklardan gelen salımlarla güçlenen sera etkisidir.
- Isınmayı her yerde eşit görmek: Sıcaklık artışının dağılımı tek değildir; bazı bölgelerde belirgin biçimde daha hızlı artış yaşanır.
- Azaltım ile uyumu birbirinin yerine geçen iki seçenek sanmak: İkisi farklı zaman ölçeklerinde çalışır; biri salımı azaltırken diğeri kaçınılmaz etkilere hazırlanır.
- İklim değişikliğini tek bir mevsimin sonucu saymak: Tek bir uç hava olayı değişikliğin kanıtı değildir; ancak birden çok yılın ortalamaları birlikte incelenmelidir.
- Yaygın hata 5: İklim Değişikliği ve Etkileri konusunda dikkat edilmesi gereken nokta 5.
Hızlı tekrar ipuçları
- Isınmayla şiddetlenen olayları gözlem ile açıklamaya çalışma.
- Değişiklik etkisini sıcaklık, kuraklık ve su kaynakları üzerinden sorgula.
- Azaltım ile uyum çalışmalarına örnekler ara.
- Bir bölgenin kırılganlığını değerlendirirken yalnızca nüfusa bakma.
- Grafikte eğimi değil, eğim altındaki alanın büyüklüğünü de oku.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.