11. SınıfTarih
Osmanlı ve Büyük Güçler (1774-1914) — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Küçük Kaynarca Antlaşması'nın önemini açıklar.
- Şark Meselesi'ni tanımlar.
- Osmanlı'nın denge siyasetini yorumlar.
- Berlin Kongresi'nin sonuçlarını değerlendirir.
Önemli noktalar
- Küçük Kaynarca, Osmanlı'nın dağılma sürecinin dönüm noktasıdır.
- Osmanlı denge siyasetiyle ayakta kalmaya çalıştı.
- Berlin Kongresi Ayastefanos'un ağır koşullarını hafifletti ancak toprak kaybını sürdürdü.
- 1517'deki Reform hareketi sonucunda Protestanlık doğmuş, Avrupa'da kilise otoritesi zayıflamıştır.
- Descartes rasyonalizmin, Bacon empirizmin öncüsü kabul edilir.
- Bilimsel devrimde yöntem değişmiş, otorite yerine sistematik gözlem ve deney esas alınmıştır.
Formüller ve kurallar
- Küçük Kaynarca (1774): Rusya'ya ayrıcalıklar
- Şark Meselesi: Osmanlı topraklarının paylaşımı
- Paris (1856): toprak bütünlüğü güvencesi
- Berlin (1878): Balkanlar'da yeni devletler
- Eşleştirme şeması: Bacon → empirizm (duyu/deney), Descartes → rasyonalizm (akıl), Locke → doğal haklar, Hobbes → mutlak devlet.
Sık yapılan hatalar
- Şark Meselesi'ni yalnızca Rusya ile sınırlı sanmak: Tüm büyük güçlerin politikasıdır.
- Paris Antlaşması'nın kalıcı barış sağladığını düşünmek: Güvence geçiciydi.
- Berlin'i bağımsızlık kazanımı sanmak: Osmanlı toprak kaybetti.
- Hümanizmi bir din akımı sanmak: Hümanizm, insanı ve aklı merkeze alan bir düşünce hareketidir; Reform ise dini bir bölünmedir.
- Yaygın hata 5: Osmanlı ve Büyük Güçler (1774-1914) konusunda dikkat edilmesi gereken nokta 5.
Hızlı tekrar ipuçları
- Antlaşmaları tarih-devlet-sonuç tablosuyla öğren.
- Şark Meselesi'nin aşamalarını kronolojik sırala.
- Denge siyasetinin neden zorunlu olduğunu yorumla.
- Düşünür-görüş sorularında önce görüşün "akıl mı, deney mi" tarafında olduğunu belirle; şıkların yarısı böyle elenir.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra Osmanlı ve Büyük Güçler (1774-1914) konusunun çözümlü sorularını çöz.