11. SınıfTesisat Teknolojisi ve İklimlendirme

Pompa Seçimi ve Fan Yasaları — Çalışma Sayfası

Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.

Bu konuda öğrenecekleriniz

Debi, basma yüksekliği ve basınç kaybı kavramlarını açıklar.
Pompa performans eğrisini ve en verimli çalışma noktasını okur.
Fan yasalarını kullanarak hız değişiminden debi, basınç ve güç değişimini hesaplar.
Seri ve paralel pompa bağlantılarının sonuçlarını ayırt eder.
Pompa ve fan seçimini ölçüm verileriyle doğrular ve bakım planı kurar.

Debi birim zamanda taşınan hacimdir; basma yüksekliği ise basınç farkının su sütunu karşılığıdır.
Pompa eğrisi debi arttıkça basma yüksekliğinin azaldığını gösterir.
Seçim, verimin en yüksek olduğu bölgeden yapılır; uç noktalar enerji ve ömür kaybettirir.
Sistem eğrisi ile pompa eğrisinin kesişimi gerçek çalışma noktasını verir.
Kule verimi nemli termometre sıcaklığına göre değerlendirilir; kuru termometre tek başına yeterli değildir.
Seri bağlama yüksek basınç, paralel bağlama yüksek debi sağlar.
Debi ölçülmeden denge kurulamaz; uzak noktalarda yetersizlik oluşur.

Pompa gücü = (debi × basma yüksekliği × yoğunluk) / (3600 × verim).
Pompa verimi = (debi × basma yüksekliği × yoğunluk) / (3600 × elektrik gücü).
Fan yasaları: debi devle doğru, basınç devrin karesiyle, güç devrin küpüyle orantılıdır.
Nemli termometre verimi = (su giriş sıcaklığı − su çıkış sıcaklığı) / (su giriş sıcaklığı − nemli termometre sıcaklığı).
Seri bağlı pompalarda debi sabit kalır, basma yükseklikleri toplanır.
Paralel bağlı pompalarda basma yüksekliği ortaktır, debiler toplanır.

Verim katsayısını pompa gücü hesabında ihmal etmek: Verim hesaba katlanmazsa bulunan değer elektrik gücünden küçük çıkar; cihaz küçük seçilir ve yetersiz kalır.
Seri bağlamada debilerin toplandığını düşünmek: Seri bağlamada aynı akış her iki pompadan geçtiği için debi değişmez, yalnız basma yükseklikleri toplanır.
Fanlarda gücün devirle doğru orantılı olduğunu sanmak: Fan gücü devrin küpüyle orantılıdır; küçük bir hız artışı bile gücü belirgin biçimde büyütür.
Pompa eğrisinin ucunu seçmek: Eğrinin uç noktasında verim düşer, titreşim ve gürültü artar; seçim verimin yüksek olduğu bölgeden yapılır.
Süzgeci takmadan pompayı çalıştırmak: Emme hattındaki yabancı madde döner kanallara zarar verir; pompa periyodik olarak kontrol edilip temizlenmelidir.

Pompa sorularında önce debiyi ve basma yüksekliğini belirle, sonra eğriden çalışma noktası oku.
Fan hızı değişimlerinde debi, basınç ve güç için sırasıyla birinci, kare ve küp katsayılarını kullan.
Debi ile basma yüksekliğini karıştırma; birimi saatte metreküp olan debi, basıncın karşılığı ise metredir.
Seri ve paralel bağlamayı şema üzerinde çiz; hangi büyüklüğün toplandığını görerek karar ver.
Pompa ve fan ölçümlerinde giriş çıkış değerlerini etiket ya da katalog bilgisiyle karşılaştır; sapma varsa sistem direnci araştırılır.

Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.