11. SınıfEndüstriyel Otomasyon Teknolojileri
Makine Gör ve Görüntü İşleme — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Endüstriyel kameranın çözünürlük, kare hızı ve pozlama parametrelerini açıklar.
- Görüş alanı ile büyütme oranını hesaplayarak objektif seçimini gerekçelendirir.
- Eşikleme, kenar bulma ve bölütleme temel görüntü işleme adımlarını uygular.
- Nesne boyutunu piksel cinsinden ölçerek ölçüm hatasını hesaplar.
- Kontrast, eşik değeri ve aydınlatma ilişkisini yorumlayarak görüntü kalitesini artırır.
- Hat hızı, kamera kapasitesi ve üretim adedini birlikte planlayarak darboğazı belirler.
Önemli noktalar
- Çözünürlük tek başına yeterli değildir; ölçülecek en küçük özelliğin piksel karşılığı ölçüm hatasını belirler.
- Kare hızı, hat hızına yetişilip yetişilemeyeceğini belirler ve hareketli hatlarda darboğaz yaratabilir.
- Poz süresi kıaldıkça aydınlatma gereksinimi artar, uzadıkça hareket bulanıklığı belirginleşir.
- Eşik değeri üretim sırasında kayarsa yanlış sınıflandırma sayısı hızla artar.
- Objektif odak uzaklığını değiştirmek görüş alanını değiştirir; aynı mesafede yakınlaştırmak nesne boyutunu büyütür.
- Aydınlatma yönü, nesnenin kenar ve yüzey bilgisinin görünürlüğünü doğrudan belirler.
- Kamera ile tetikleyici arasındaki zamanlama hatası, hat hızı yükseldikçe belirgin kaymalara yol açar.
- Kontrol planı, hangi hatanın hangi ölçütle saptandığını yazılı olarak tanımlar.
Formüller ve kurallar
- Büyütme M = objektif odak uzaklığı (mm) / sensör odak uzaklığı (mm).
- Görüş alanı (mm) = sensör genişliği (mm) / büyütme M.
- Piksel boyutu (mm/piksel) = sensör genişliği (mm) / yatay piksel sayısı.
- Kare hızı (fps) = 1000 / poz süresi (ms).
- Hat kapasitesi (parça/dk) = 60 × hat hızı (m/s) / adım aralığı (m).
- Kontrast = (I_max − I_min) / (I_max + I_min).
- Eşik T = ortalama gri seviye + k × standart sapma.
- Nesnenin piksel genişliği = nesne ölçüsü (mm) / piksel boyutu (mm/piksel).
- Veri hacmi (bayt/s) = genişlik × yükseklik × bit derinliği (bayt) × kare hızı.
Sık yapılan hatalar
- Piksel sayısını doğrudan milimetre olarak kullanmak: Çözünürlük boyutsuzdur; önce pikselin karşılığı gelen mesafeye çevrilmelidir.
- Kare hızı ile nesne başına gecikmeyi karıştırmak: Kare hızı saniyedeki görüntü sayısıdır; tetikleme aralığı ise ayrı bir zamanlama değeridir.
- Aydınlatmayı değiştirmeden eşiği kaydırmak: Eşik kaydırmak yalnızca kâğıt üstünde işe yarar; gerçek çözüm aydınlatma ve kontrasttır.
- Objektif odak uzaklığını sensör genişliğiyle doğrudan karşılaştırmak: İki değer farklı fiziksel büyüklüklerdir; önce büyütme oranı kurulmalıdır.
- Üretim adedini kamera kapasitesinden fazla planlamak: Kamera kapasitesi hat hızının gerektirdiği incelemeyi karşılayamazsa hatta duraksama oluşur.
- Tek kare üzerinden kesin karar vermek: Gürültü ve titreşim nedeniyle tek kare yanlış sınıflandırma riskini belirgin biçimde artırır.
Hızlı tekrar ipuçları
- Önce ölçülecek en küçük özelliği belirle, sonra buna gereken piksel sayısını geriye doğru hesapla.
- Işığı çapraz ya da kenar yönden kurmak, önden gelen ışığın yarattığı yansımayı ve gölgeyi önler.
- Nesneyi üretim hattı boyunca sabit bir konuma yerleştir; kadrajı üretim başında bir kez ayarla.
- Eşik değerini ürün gruplarına göre ayrı sakla ve her değişikliği sürüm numarasıyla belgele.
- Her yeni üründe kare hızını yeniden ölç; görüntü işleme süresi bütçeyi aşarak darboğaz yaratabilir.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.