11. SınıfKimya
Bağ Enerjileriyle Tepkime Entalpisinin Hesaplanması — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Ortalama bağ enerjisi kavramını tanımlar
- Bir tepkimede kopan ve oluşan bağları doğru sayar
- Kopan bağlar ile oluşan bağların enerji farkını hesaplar
- Bağ enerjisi yönteminin yaklaşık sonuç verdiğini gerekçesiyle açıklar
- Hess yasası ile bağ enerjisi yöntemini karşılaştırır
Önemli noktalar
- Bağ enerjisi ortalama bir değerdir, moleküle özgü kesin değer değildir
- Kopmak için gereken enerji toplanır, oluşurken verilen enerji toplanarak çıkarılır
- Bağ enerjileri kJ/mol cinsinden verilir ve bağ başına düşünülmelidir
- Bu yöntem yalnızca gaz hâlindeki moleküller için güvenilir sonuç verir
- Çift bağ tek bağdan, üçlü bağ çift bağdan daha güçlüdür
- Yaklaşık sonuç, gerçek entalpi değerine yakın olsa da birebir örtüşmez
Formüller ve kurallar
- ΔH = Σ (kopan bağların enerjileri) − Σ (oluşan bağların enerjileri)
- Bağ enerjisi = bağı oluşturmak için gereken enerji
- Tek, çift ve üçlü bağlar farklı enerji taşır
- Örnek: H–H 436, Cl–Cl 242, H–Cl 431 kJ/mol
- Örnek: H–H 436, O=O 498, O–H 463 kJ/mol
- Örnek: C=O 799, C–O 358 kJ/mol
- Kopan bağ sayısı tepkime hızına değil entalpiye etkilidir
- ΔH < 0 ise ürünler daha kararlıdır
Sık yapılan hatalar
- Hata: Kopan bağların enerjisi toplanmak yerine çıkarılır. Bu, işaret hatasına yol açar ve sonucu ters çevirir.
- Hata: Oluşan bağların enerjisi de toplama yerine çıkarılır. Doğru olan kopanların toplanıp oluşanların çıkarılmasıdır.
- Hata: Çift bağ iki ayrı bağ gibi sayılır. Bağ sayısı bağ mertebesine göre bir, enerji ise kuvvetine göre büyüktür.
- Hata: Bağ enerjilerinin mol başına olduğu unutulur. Çok sayıda molekül bulunan tepkimelerde katsayı mutlaka çarpılmalıdır.
- Hata: Bu yöntemin tüm maddeler için kesin sonuç verdiği düşünülür. Oyser yalnızca gaz fazındaki basit moleküller için güvenilirdir.
Hızlı tekrar ipuçları
- Hesaptan önce tepkime denklemini yazın ve her molekülü bağ sayısıyla birlikte yazın
- Kopan bağlar tepkenlerde, oluşan bağlar ürünlerde aranır
- Çift bağ için bağ sayısı iki değil bir bağdır ama enerjisi çok yüksektir
- Benzer olmayan moleküllerde yöntem daha büyük hata yapar
- Sonucun negatif olması ürünlerin daha kararlı olduğunu gösterir
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra Bağ Enerjileriyle Tepkime Entalpisinin Hesaplanması konusunun çözümlü sorularını çöz.