Triger ve Zamanlama Mekanizması — Çalışma Sayfası

Bu konuda öğrenecekleriniz

• Triger mekanizmasının supap zamanlamasındaki görevini açıklar.
• Kayışlı, zincirli ve dişli zamanlama sistemlerini karşılaştırır.
• Gergi ayarının kayış ömrüne etkisini çıkarır.
• Zamanlama sapmasını işaret hizasıyla ölçerek değerlendirir.
• Kayış kopmasının yol açtığı hasarı önceden tahmin eder.
• Bakım aralığını kat edilen yola göre planlar.

Önemli noktalar

• Triger kayışı veya zinciri, krank milindeki hareketi dağıtım miline aktarır; dağıtım mili eksantrikleri supapları açıp kapatır.
• Gergi mekanizması kayış gerginliğini korur; gergi gevşek kalırsa kayış dişli atlar ve zamanlama kayar.
• Sıralı motorlarda supaplar belirli bir sırayla açılıp kapanır; sırasız sistemlerde her silindir kendi sırasında çalışır.
• Zincir, kayışa göre daha uzun ömürlüdür ama zamanla uzar ve periyodik gergi ayarı gerektirir.
• Sürtünme kaybı arttıkça zamanlama kayar; aşınmış triger dişleri supap açılma açısını küçülterek güç düşürür.
• Zamanlama işaretinin kayması, hareket kaybının başladığının ilk göstergesidir ve kontrol gerektirir.
• Kayış koptuğunda supap ile piston çarpışması silindir kapağını kırabilir; bu yüzden ikinci çalıştırma denemesi yapılmaz.

Formüller ve kurallar

• Bir silindirde dört zaman iki krank devrine, yani 720 dereceye denk gelir.
• Dağıtım mili krank milinin yarısı hızda döner; bir devir 360 derecedir.
• Zamanlama sapması derece cinsinden ölçülür ve üretici değeriyle karşılaştırılır.
• Bir dişlik sapma eşittir 360 bölü diş sayısı; 40 dişte bir diş 9 derecedir.
• Ateşleme sıklığı eşittir devir bölü iki; 2400 devirde saniyede 20 ateşleme olur.
• Gergi, kayışın dişli üzerinden çıkmasını ve zamanlamanın kaymasını engeller.
• Kayış koparsa supaplar hareket edemez, supap üstünde kalır ve motor durur.
• Zamanlama ayarı kriko üst ölü noktada ve üretici değerine göre yapılır.

Sık yapılan hatalar

• Triger sıçramasının zamanlamayı hiç etkilemediği düşünülür. Dişli geçmiş bir diş, supapların bir dönemlik açılıp kapanma sırasını kaydırır; motor çalışır ama güç ve tüketim bozulur.
• Gergi gevşekliğinin yalnız ses yaptığı sanılır. Kayış dişli çıkabildiğinde hareket aktarımı durur, supaplar açılmaz ve motor çalışmaz; bu yüzden gergi bir güvenlik sorumudur.
• Triger kapağı sökülürken vida yuvalarının hizasına dikkat edilmez. Yuvalar kayarsa kriko üst ölü noktaya gelmez ve zamanlama ayarı yanlış bir değere göre yapılır.
• Zincirden gelen ses normal kabul edilir. Metal zincirin sessiz çalışması beklenir; sesli çalışma uzun sürerse diş aşınması ilerlemiş demektir.
• Zamanlama değerinin her araçta aynı olduğu düşünülür. Zamanlama değeri motor modeline göre değişir; ölçülen sapma her zaman üretici değeriyle karşılaştırılmalıdır.
• Gergi çok sıkı ayarlanarak kayış ömrü uzatıldığı sanılır. Aşırı gerginlik diş yüzeylerine aşırı yük bindirir, dişleri yuvarlar ve gürültü oluşturur.

Hızlı tekrar ipuçları

• Kayış gerginliği motor soğukken kontrol edilir; sıcak kayış daha gevşek görünür ve yanlış ayar yapılır.
• Triger kapağı sökülürken vida yuvalarına kısa bir çubuk yerleştirilerek hiza korunur.
• Zamanlama kontrolü, silindir üst ölü noktaya geldiğinde işaretlerin hizasıyla yapılır.
• Kayış değişiminde tüm gergi ve kasnaklar birlikte kontrol edilir; yalnız kayışın değiştirilmesi ömrü kısaltır.
• Eski bir zincir tel tel kopma belirtisi gösteriyorsa sadece tel eklenmez, bütün kilit değiştirilir.
• Triger arızası şüphesinde motor üretici yönergesindeki devirde elle çevrilerek supap hareketi izlenir.

Kendini dene

Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.

Konu anlatımına dön · Hesap aç, ilerlemen kaydedilsin