10. SınıfKimya Teknolojisi
Elektrokimya ve Çözelti İletkenliği — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Tanımlar: elektrolit, elektrot ve elektrokimyasal seri kavramlarını açıklar.
- Hesaplar: iletkenlik ve direnç arasındaki bağı kullanarak sonuç bulur.
- Uygular: Faraday yasasıyla geçen yük miktarını ve çöken madde miktarını hesaplar.
- Karşılaştırır: farklı elektrot potansiyellerinden pil gerilimini belirler.
- Açıklar: iyon derişiminin çözeltinin iletkenliğine etkisini gerekçesiyle tartışır.
Önemli noktalar
- İletkenlik, direncin çarpımsal tersidir.
- Saf su iyon bakımından çok zayıf bir elektrolittir.
- Geçen yük, akım şiddeti ile sürenin çarpımıdır.
- Bir mol elektronun taşıdığı yük 96500 C olarak alınır.
- Çöken madde miktarı iyonun değerliğine bağlıdır.
- Derişim ile iletkenlik doğrusal bir artış göstermez.
- Karşılaştırmalı ölçümlerde aynı ölçüm hücresi kullanılmalıdır.
Formüller ve kurallar
- İletkenlik bağıntısı: G = 1 / R (S cinsinden)
- Faraday yasası: n = Q / 96500 (mol elektron cinsinden)
- Taşınan yük: Q = I · t (coulomb cinsinden)
- Çöken madde kütlesi: m = (M · Q) / (z · 96500)
- Pil gerilimi: E = E(katot) − E(anot)
- Pil gerilimi örneği: E = 0,34 − (−0,76) = 1,10 V
Sık yapılan hatalar
- Hata: İletkenlik ile direnci aynı kavram saymak. Doğrusu: İletkenlik, direncin çarpımsal tersidir.
- Hata: Derişim ile iletkenliğin doğrusal arttığını varsaymak. Doğrusu: Derin çözeltilerde iyon hareketi zorlaştığı için artış beklenenden yavaştır.
- Hata: Elektrolizde iyonun değerliğini ihmal etmek. Doğrusu: Bakır gibi iki değerlikli iyonlarda madde miktarı iki ile bölünür.
- Hata: Pil gerilimini iki potansiyelin toplamı saymak. Doğrusu: Gerilim, katot ile anot potansiyeli arasındaki farktır.
- Hata: Saf suyun yüksek iletkenliğe sahip olduğunu düşünmek. Doğrusu: Saf su pratik olarak iletken değildir.
- Hata: Farklı ölçüm hücrelerindeki sonuçları doğrudan karşılaştırmak. Doğrusu: Aynı hücre kullanılmalıdır.
- Hata: Katot ile anodu ters yönde göstermek. Doğrusu: Katotta indirgenme, anotta yükseltgenme gerçekleşir.
Hızlı tekrar ipuçları
- Ölçüm hücresini her ölçümde aynı ayarla kullan; karşılaştırma ancak böyle anlamlıdır.
- Elektroliz hesabında önce yükü, sonra elektron miktarını, en son madde miktarını bul.
- İki değerlikli iyonlarda madde miktarını mutlaka ikiye böl.
- Potansiyel değerlerini okurken işaretine dikkat et; negatif değerler sık karıştırılır.
- Raporlama birimi mutlaka yaz; S/cm ile S birimi aynı şey değildir.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.