Tuğla ve Bims

Konu Anlatımı

Tuğla ve Bims

Tuğla ve Bims, Yapı Malzemeleri dersi kapsamındaki Duvar Malzemeleri ünitesinin temel konularından biridir. Bu konu alanın gerektirdiği bilgi ve becerilerin kazandırılmasına temel oluşturur.

Temel Bilgiler

• Tuğla yatay delikli veya dolu olur.
• Bims hafif ve yalıtkandır.
• Gazbeton ısı yalıtımı sağlar.

Uygulama ve Dikkat Edilmesi Gerekenler

Bu konunun uygulamasında iş güvenliği kurallarına uyulmalı, kullanılan araç ve malzemeler amacına uygun seçilmeli ve yapılan işlemler standartlara göre kontrol edilmelidir. Öğrenilen bilgiler atölye ve iş yeri uygulamalarıyla pekiştirildiğinde kalıcılık artar.

Tuğlanın Ölçüleri ve Duvar Kalınlıkları

Standart kırmızı tuğla 190 × 90 × 40 mm ölçüsündedir. Yatay delikli tuğla hem hafifler hem ısı yalıtımını artırır hem de harcı tutma yüzeyi yaratır. Duvar kalınlıkları tuğla adıyla tarif edilir: yarım tuğla yaklaşık 9 cm, bir tuğla yaklaşık 19 cm, bir buçuk tuğla yaklaşık 29 cm, iki tuğla yaklaşık 38 cm kalınlıktır.

Ölçüler: yarım tuğla 9 cm, bir tuğla 19 cm, bir buçuk tuğla 29 cm.

Bims Bloğun Özellikleri

Bims blok, volkanik kökenli doğal malzemenin işlenmesiyle üretilir; gözenekli yapısı sayesinde hafif ve yalıtkandır. Aynı hacimde tuğlaya göre daha az ağırlık taşıdığı için iç ve dış duvarlarda kullanılır, taşıyıcı yapıda ise proje görevine bakılır. Isı iletkeni tuğlaya göre belirgin biçimde düşüktür, bu yüzden kışın ısı kaybını azaltır.

Harç, Derz ve Derz Dolgusu

Duvar harcı çimento, kum ve suyla hazırlanır; oran işe göre 1:4 sert harç ile 1:6 sıradan harç arasında seçilir. Derz kalınlığı yaklaşık 10-12 mm tutulur ve mala ile taşmadan düzleştirilir. Dış cephede derzler su sıçratmasını önlemek için derinleştirilir ya da üzerine derz dolgusu uygulanır; dolgu su geçirmez olmalıdır.

Örme Tekniği ve Kontrol Noktaları

1. Köşeler önce örülür, aralar açılan çizgiye bağlanır.
2. Her sıra pergel, çekül ve su terazisiyle kontrol edilir.
3. Sıralar şaşırtmalı (bindirmeli) getirilir, aynı dikey derz hattı yürütülmez.
4. Elektrik ve su hattı için gereken yerler önceden işaretlenir.

Sınavlarda ölçü, duvar kalınlığı ve malzeme özelliği karşılaştırması soruları yaygındır; ölçüleri görselleştirmek ezberi kolaylaştırır.

Harç ve Derz Kontrolü

Harç, duvarların dayanıklılığını ve dayanıklılığını sağlamak için kritik bir rol oynar. Duvar harcı, genellikle çimento, kum ve su karışımından hazırlanır ve işe göre 1:4 sert harç veya 1:6 sıradan harç arasında seçilmelidir. Derz kalınlığı yaklaşık 10-12 mm olmalıdır ve mala ile taşmadan düzleştirilir. Bu durumda, harçın doğru oran ve kalınlıkta olması, duvarın dayanıklılığını ve ısı yalıtımını etkileyen faktörlerden biridir.

Derzlerin su sıçratmasını önlemek için dış cephede derzler derinleştirilir veya üzerine derz dolgusu uygulanır. Derz dolgusu, su geçirmez olmalıdır ve duvarın suya karşı dayanıklılığını artırmak için kullanılır. Ayrıca, harç ve derz kontrolü sırasında herhangi bir hata tespit edilirse, bu hata duvarın sonraki kullanımlarında sorun yaratabilir. Bu nedenle, harç ve derz kontrolü, duvar yapısının kalitesini ve dayanıklılığını sağlamak için önemlidir.

Ne Öğreneceğiz

Yapı Malzemeleri dersi kapsamında Tuğla ve Bims konusu. Bu konuda ögrenme çıktıları:

• Tuğla ve Bims ile ilgili temel kavramları açıklar.
• Tuğla ve Bims konusunun Yapı Malzemeleri dersi içindeki yerini ve önemini belirtir.
• Konuyla ilgili araç, gereç ve malzemeleri amacına uygun seçer.
• İş sağlığı ve güvenliği kurallarına uygun çalışır.
• Öğrendiği bilgi ve becerileri atölye/iş yeri uygulamalarında kullanır.

Ön Bilgi

Bu konuya başlamadan önce temel kavram ve ön koşulları kavramanız yardımcı olacaktır. Konunun çerçevesinde şu kavramlar dikkat ister:

• Tuğla yatay delikli veya dolu olur.
• Bims hafif ve yalıtkandır.
• Gazbeton ısı yalıtımı sağlar.
• Bims blok hafif ve yalıtkandır; aynı hacimde tuğlaya göre daha az ağırlık taşır.
• Dikey derzler şaşırtmalı yürütülür; aynı hatta birleşen derzler duvarda çatlama yaratır.

Basit Örnek ve Günlük Yaşam

Günlük yaşamda ve mesleki bağlamda bir uygulama:

Soru: Tuğla yatay delikli veya dolu olur.

1. Konuyu tanımla ve ilgili kavramları belirle.
2. Doğru yöntem veya hesaplamayı uygula.
3. Sonucu standartlara göre kontrol et.

Sonuç/cevap: Doğru uygulama sonucunda konuyla ilgili kazanım elde edilir.

İleri Örnek

Daha ileri bir uygulama:

Soru: Aynı bölgede 1:4 ve 1:6 oranında iki duvar harcı hazırlanmıştır. Temel duvarı için hangisi uygundur?

1. Adım 1: 1:4 harcın çimento oranının yüksek olduğu belirlenir.
2. Adım 2: Temel duvarının nem ve yük taşıdığı hatırlanır.
3. Adım 3: Dayanım gereksinimi karşılamak için 1:4 sert harç seçilir.

Sonuç/cevap: Çimento oranı yüksek olan 1:4 sert harç.

Adım Adım Çözülmüş Örnek

Tuğla ve Bims - Örnek 1 konusunun adımları:

1. Konuyu tanımla ve ilgili kavramları belirle.
2. Doğru yöntem veya hesaplamayı uygula.
3. Sonucu standartlara göre kontrol et.

Karşılaştırma Tablosu

Özet

Tuğla ve Bims, Yapı Malzemeleri dersi kapsamında ele alınan temel konulardan biridir. Tuğla yatay delikli veya dolu olur. Bims hafif ve yalıtkandır. Gazbeton ısı yalıtımı sağlar. Bu bilgiler uygulama ve iş güvenliği kurallarıyla birlikte pekiştirilmelidir.

Kendini Dene

Soru: Bir duvarın bir sırasında 36 tuğla kullanılacağı ve 45 sıra örüleceği hesaplanmıştır. Toplam tuğla sayısını bul ve bir buçuk tuğla duvarın kalınlığını cm olarak belirt.

Örnek cevap: Puanlama anahtarı: Toplam 36 × 45 = 1620 tuğla doğru hesaplanır (6 puan); Bir buçuk tuğla kalınlığının 29 cm olduğu yazılır (5 puan); 9 cm yarım, 19 cm bir tuğla sıralamasıyla hesabın gerekçelendirilir (2 puan); Sonuç adet ve cm birimleriyle verilir (2 puan).