10. SınıfGrafik ve Fotoğraf / Tasarım
Kurumsal Tipografi — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Kurumsal yazı tipi seçimini işlev ve okunabilirlik ölçütlerine göre yapar.
- Yazı tipi ailesi, sınıf ve ağırlık kavramlarını açıklar.
- Başlık ve gövde arasında punto hiyerarşisi kurar.
- Satır aralığı ve satır uzunluğu kurallarını uygular.
- Yazı tiplerinin baskı ve ekran ortamındaki farklarını bilir.
- Tipografi kurallarını kılavuzda belgeleyerek uygulamaya aktarır.
Önemli noktalar
- Yazı tipi ailesi, aynı tasarımın farklı kalınlık ve genişlik sınıflarını içerir.
- Kurumsal sistemde birincil yazı tipi tüm belgelerde, ikincil yazı tipi belirli işlerde kullanılır.
- Aile içi sınıf sayısı sınırlı tutulmalıdır; fazla sınıf bütünlüğü bozar.
- Punto hiyerarşisi, kalınlık ve renkle birlikte kurulmalıdır.
- Satır uzunluğu 45 ile 75 karakter aralığında tutulmalıdır.
- Kılavuzda kurallar örneklerle desteklenmelidir; yalnızca metinle kural yazmak uygulamada yeterli olmaz.
Formüller ve kurallar
- Satır uzunluğu (karakter) = sütun genişliği ÷ ortalama karakter genişliği
- Başlık punto oranı = gövde punto değeri × tanımlanan katsayı
- Satır aralığı = gövde yüksekliği + istenen ek boşluk
- Toplam metin yüksekliği = satır sayısı × satır aralığı
- Harf aralığı değeri, punto cinsinden ölçülen ince ayardır
Sık yapılan hatalar
- Hata: Yalnızca punto büyüklüğüne bakarak başlık belirlemek. Kalınlık ve renk değişmediğinde başlık gövdeden ayrılmaz.
- Hata: Her belgede farklı yazı tipi ailesi kullanmak. Kurum, farklı belgelerde tek parça gibi görünmez.
- Hata: Satır aralığını gövde yüksekliğinden belirgin biçimde dar tutmak. Satırlar birbirine girer ve okunabilirlik düşer.
- Hata: Satır uzunluğunu sütun genişliğinden uzun bırakmak. Uzun satırlarda göz kayması belirgin biçimde artar.
- Hata: Kılavuzu yalnızca renk ve logo bölümüyle sınırlı bırakmak. Yazı tipi kuralları olmadan belge bütünlüğü sağlanamaz.
Hızlı tekrar ipuçları
- Yazı tipi seçerken elinizde gerçek bir metin parçasıyle deneyin.
- Kılavuzdaki her kural için kısa bir doğru ve yanlış örnek ekleyin.
- Hiyerarşiyi kurarken başlığı önce gri tonlu deneyin; kontrast sonra eklenmelidir.
- Baskı ve ekran için ayrı punto değerleri tanımlamayı unutmayın.
- Sınıf sayısını azaltmak, tutarlılığı artırmanın en ucuz yoludur.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.