RC ve RL Devrelerinde Şarj ve Deşarj — Çalışma Sayfası

Bu konuda öğrenecekleriniz

• RC devresinde zaman sabitıyı kapasite ve direnç ile ilişkilendirerek hesaplar.
• Tau süresi içinde kondansatör geriliminin ulaşma oranını yüzde olarak belirler.
• RL devresinde zaman sabitıyı endüktans ve direnç ile ilişkilendirerek hesaplar.
• Şarj ve deşarj eğrilerini okuyarak gerilim ile akımın zamana bağlı değişimini yorumlar.
• Gecikme devreleri ve kontak koruma uygulamalarını örnekle açıklar.

Önemli noktalar

• Zaman sabiti, değerin hedefin yüzde 63'üne ulaşması için geçen süredir.
• Tam geçiş için kabaca beş tau beklenir; sonra değer yüzde 99'a ulaşır.
• RC devresinde zaman sabiti direnç ile kapasitenin çarpımıdır ve saniyedir.
• RL devresinde zaman sabiti endüktansın dirence bölümüdür.
• Kondansatör doğru akımda tam şarj sonunda boş devre, tam deşarjda kısa devre gibi davranmaz.
• Bobin akımı sürdürmeye çalışır; devreden ayrıldığında yüksek gerilim oluşur.

Formüller ve kurallar

• Tau_rc = R çarpı C (RC devresi zaman sabiti)
• V_C(t) = V_kaynak çarpı (1 eksi e üzeri eksi t bölü R çarpı C) (şarj eğrisi)
• V_C(t) = V_başlangıç çarpı e üzeri eksi t bölü R çarpı C (deşarj eğrisi)
• Tau_rl = L bölü R (RL devresi zaman sabiti)
• I_L(t) = V bölü R çarpı (1 eksi e üzeri eksi t çarpı R bölü L) (şarj eğrisi)
• t_tam = 5 çarpı Tau (yüzde 99'a ulaşma süresi)

Sık yapılan hatalar

• Hata: Zaman sabitinı yüzde 100 değere ulaşma süresi olarak almak; tau yalnızca yüzde 63'tür.
• Hata: RC ve RL zaman sabiti ifadelerini karıştırmak; biri çarpım diğeri bölümdür.
• Hata: Kondansatörün doğru akımı sürekli geçirdiğini düşünmek; o yalnızca geçici süreçte akar.
• Hata: Deşarj eğrisini doğrusal çizmek; oysa başta hızlı sonra yavaşlayan eüssel biçimdedir.
• Yaygın hata 5: RC ve RL Devrelerinde Şarj ve Deşarj konusunda dikkat edilmesi gereken nokta 5.

Hızlı tekrar ipuçları

• Hesap öncesi mikrofaradı farad, kiloohmi vahmi çevirerek yapın.
• Beş tau kurali ile hızlı yaklaşık süre tahmini yapabilirsiniz.
• Deşarjı ölçerken kapasitör üzerindeki gerilimi her tau aralığında kaydedin.
• Bobin kısa devre yaparken uçlardaki yüksek gerilimi önlemek için koruma elemanı kullanın.

Kendini dene

Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.

Konu anlatımına dön · Hesap aç, ilerlemen kaydedilsin