Bellek Birimleri — Çalışma Sayfası

Bu konuda öğrenecekleriniz

• Bellek türlerini yazma, silme ve kalıcılık ölçütlerine göre sınıflandırır.
• Bir bellek düzeninin adres satırı sayısını hesaplar ve kapasitesini belirler.
• EEPROM ile Flash belleği silme birimi açısından karşılaştırır.
• SRAM ve DRAM arasındaki hız, yoğunluk ve maliyet farkını açıklar.
• Adres çoğullayıcı kullanarak çoklu bellek genişletme tasarımı yapar.
• Bir belleğin erişim süresini tanır ve bant genişliğiyle ilişkisini kurar.

Önemli noktalar

• Her bellek hücresi bir bit bilgi taşır; sekiz hücre bir araya gelince bir bayt oluşur.
• ROM ailesinin içeriği üretim ya da programlama aşamasında belirlenir ve sonradan değişmez.
• RAM okuma ve yazma yapabilir ancak besleme kesildiğinde içeriğini kaybeder.
• Adres satırı sayısı, adreslenebilen hücre sayısının iki üssü olarak bulunur.
• Erişim süresi tek bir adrese ulaşma süresidir, bant genişliği ise birim zamandaki veri miktarıdır.
• DRAM periyodik yenileme komutlarıyla hücre içeriğini tazeler, SRAM yenileme istemez.
• Adres çoğullayıcı, adres satırlarına göre seçim sinyali üreterek bellekleri birbirinden ayırır.

Formüller ve kurallar

• Adres satırı sayısı n ise adreslenebilen hücre sayısı 2 üzeri n olur.
• Kapasite, adreslenebilen hücre sayısı ile veri biti sayısının çarpımıdır.
• 1 bayt 8 bittir ve 1 KiB değeri 1024 bayta karşılık gelir.
• 1 MiB değeri 1048576 bayta karşılık gelir.
• Erişim süresi, adres uygulanmasıyla verinin okunabilir hâle gelmesi arasında geçen zamandır.
• Adres biti sayısı bir arttığında adres uzayı iki katına çıkar.
• K seçim kombinasyonu için gereken seçim satırı sayısı, 2 üzeri n değerinin K ya da daha büyük olduğu en küçük n değeridir.

Sık yapılan hatalar

• Kalıcı ile geçiciyi karıştırmak: RAM de yazılabilir bir bellektir, ancak içeriği yalnız besleme sürdüğü sürece saklanır. RAM'i kalıcı bir depolama gibi göstermek, verinin nereye gideceğini yanlış izlemeye yol açar.
• Kapasite ile adres satırı sayısını ters kurmak: Adres satırı sayısı arttıkça kapasite doğrusal değil, iki katlayan adımlarla büyür. Doğrusal artış varsayılırsa büyük adres biti sayılarında hücre sayısı çok yanlış hesaplanır.
• EEPROM ile Flash belleği aynı sanmak: İkisi de elektriksel olarak silinir, fark silme işleminin tek bir hücre üzerinde mi yoksa bir blok üzerinde mi yapıldığıdır. Blok silme sayesinde Flash çok daha hızlıdır.
• Veri hattı sayısını adres hattıyla karıştırmak: Veri hatları bir adres başına gelen bit genişliğini, adres hatları ise kaç hücrenin adreslendiğini gösterir. İkisini yer değiştirince kapasite hesabı tamamen çöker.
• Erişim süresini bant genişliği sanmak: Erişim süresi tek bir adresin yanıt süresidir, bant genişliği ise birim zamanda aktarılan veri miktarıdır. İkisini aynı ölçü kabul eden tasarım yanlış performans hesabına yol açar.

Hızlı tekrar ipuçları

• Kapasite sorusunda önce verilen değerin iki üssü olup olmadığını kontrol et, sonra adres satırı sayısını yaz.
• Kalıcı ve geçici ayrımında besleme kesildiğinde verinin ne olduğunu sor; bu ayrımın en güvenilir ölçütüdür.
• Aynı adres biti sayısına sahip bellekleri karşılaştırırken veri hattı sayısına bak, kapasite farkı oradan gelir.
• Şemada bellek adının yanındaki 4 KiB x 8 yazısını iki ayrı bilgi olarak oku: adreslenen hücre sayısı ve adres başına veri.
• Erişim süresi, kapı ya da devre gecikmesinden farklı olarak belleğin veri yanıt süresini ölçen değerdir.

Kendini dene

Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.

Konu anlatımına dön · Hesap aç, ilerlemen kaydedilsin