Kontrol Yapıları ve Döngüler — Çalışma Sayfası

Bu konuda öğrenecekleriniz

• Koşul ifadesi yazarak karşılaştırma sonucunun mantıksal değere dönüşmesini gösterir.
• Mantıksal VE, VEYA ve DEĞİL operatörlerini çok koşullu kararlarda birleştirir.
• Seçim yapısında sınamaları sırayla denetleyip ilk doğru olan bölümü çalıştırır.
• Ön kontrol ve son kontrol döngülerini karşılaştırarak yineleme sayısını belirler.
• Sayaç değişkenini döngü gövdesinde artırarak sonsuz döngü oluşumunu engeller.
• Kırılma ve atlama ifadeleriyle döngü akışını programcı kontrolünde tutar.

Önemli noktalar

• Koşul ifadesi parantez içinde yazılır ve mantıksal değer üretir; ham sayısal değer koşul olarak kullanılamaz.
• Seçim yapısında üst üste binen sınamalar yazılırsa üstteki doğru bölüm alttakileri hiç çalıştırmaz.
• Yalnızca iki seçenek varsa kısa koşul ifadesi yeterlidir; üç ve daha çok dal için seçim yapısı kullanılır.
• Sayısal değerle çalışan bir döngüde çok küçük bir artış seçilirse yuvarlama hatası birikir ve döngü uzun sürer.
• Döngü içinde tanımlanan değişkenin kapsamı yalnızca o blokla sınırlıdır, blok kapanınca değer kaybolur.
• Toplam veya çarpım gibi birikimli sonuçlarda birikim değişkeni döngüden önce sıfırlanmalıdır.
• İç içe döngülerde her döngünün sayacı ayrı bir değişken olmalıdır, aksi hâlde dış döngünün tur sayısı bozulur.

Formüller ve kurallar

• Koşul ifadesi tek bir karşılaştırma yapar ve sonucu doğru ya da yanlış olan mantıksal bir değere çevirir.
• VE iki koşulun ikisini de ister, VEYA en az birini yeterli sayar, DEĞİL ise sonucu ters çevirir.
• Seçim yapısında sınamalar yukarıdan aşağıya sırayla denetlenir, ilk doğru olan bölüm çalışır.
• Ön kontrol döngüsü koşulu döngüye girmeden önce, son kontrol döngüsü ise gövde bittikten sonra denetler.
• Son kontrol döngüsü gövdeyi koşul ne olursa olsun en az bir kez çalıştırır.
• Döngünün bitmesi için koşulu ya da sayacı değiştiren bir ifade mutlaka bulunmalıdır.
• İç içe döngüde dış döngü bir kez ilerlediğinde iç döngü baştan sona yeniden çalışır.
• Kırılma bulunduğu döngüyü bitirir, atlama yalnızca o turu atlayıp bir sonraki tura geçer.

Sık yapılan hatalar

• Döngü gövdesinde sayacı artırmamak: Koşul sayaca bağlı olduğu için hiç değişmez ve döngü sonsuza kadar sürer; program tepki vermiyor gibi görünür.
• Ön kontrol ile son kontrol döngüsünü karıştırmak: Son kontrol döngüsü koşulu gövdenin sonunda denetler, bu yüzden koşul ilk denetimde yanlış olsa bile gövde bir kez çalışır.
• Seçim yapısında sıralama hatası yapmak: Geniş aralık üstte yazılıp dar aralık altta bırakıldığında üstteki bölüm her değeri yakalar ve alttaki bölüme hiç ulaşılamaz.
• Eşitlik denetlemek yerine atama yapmak: Tek eşittir değer atar ve karşılaştırma yapmaz; iki değerin eşit olup olmadığını öğrenmek için çift eşittir kullanılır.
• Atlama ifadesini sayaç artışının üstüne koymamak: Sayaç artışı gövdenin sonuna yazılırsa atlama her turda artışı atlar ve döngü hiç bitmez.
• İç içe döngüde kırılmayı yanlış yere koymak: Kırılma yalnızca içinde bulunduğu döngüyü bitirir, dış döngü kaldığı turdan sessizce sürer.

Hızlı tekrar ipuçları

• Döngü yazmadan önce başlangıç, bitiş ve artış değerlerini kâğıda yaz, koşulu bu üçünden türet.
• Her turunda sayacın değerini ekrana yazdırarak akışı izle, hatanın hangi turda oluştuğunu hemen görürsün.
• Her turda tekrarlanacak işlemi döngü gövdesine yaz, yalnızca bir kez yapılacak işlemi döngü dışında bırak.
• Döngünün kaç tur süreceğini kâğıtla doğrula; bitiş koşulunu sayaca göre yaz, koşulu elle tutmaya çalışma.
• Sıralama gerektiren çoklu kararlarda seçim yapısı kullan, dar aralıklı sınamayı üste yaz.
• Döngü bittiğinde sayacın neden o değerde olduğunu açıkla; açıklayamıyorsan döngü sınırı hatalıdır.

Kendini dene

Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.

Konu anlatımına dön · Hesap aç, ilerlemen kaydedilsin