10. SınıfBilişim Teknolojileri
Zamanlayıcı ve Kesme Kullanımı — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Zamanlayıcının sayaç ve karşılaştırma olaylarını tanır ve kurar.
- Donanım kesmesi ile yazılım kesmesini birbirinden ayırt eder.
- Kesme işleyicisini kısa tutarak veri işlemeyi ana döngüye aktarır.
- Saat bölücüsü ve karşılaştırma değerinden kesme aralığını hesaplar.
- Yarıçakışma riskini değerlendirip veri aktarımını güvenli biçimde kurar.
- Kesme sıklığını ölçerek ana programın çalışma payını denetler.
Önemli noktalar
- Zamanlayıcı belirli süre sonunda veya belirli sayıda sayaç artışında olay üretir.
- Kesme, programı yarıda bırakmadan o anda çalışan ayrı bir kod parçasıdır.
- Kesme işleyicisi kısa tutulur, uzun işler ana döngüye bırakılır.
- Kesme ile ana döngü arasında yarıçakışma riski bulunur, veri aktarımı korunmalıdır.
- Kesme sıklığı çok yüksekse ana programın çalışma payı azalır.
- Kesmede değiştirilen değişkenler derleyicinin tazelemesine bırakılmalıdır.
- Kesme aralığı ölçümle doğrulanır, sapmalar osilatör toleransıyla ilişkilidir.
Formüller ve kurallar
- Kesme aralığı = saat periyodu × saat bölücüsü × karşılaştırma değeri
- Kesme sıklığı = bir saniyedeki olay sayısı
- Aralık karşılığı = 1000 bölü sıklık
- Kesme yükü = kesme sıklığı × işleyici süresi
- Ana program payı = birim zamandaki toplam çevrim eksi kesme yükü
- Kısa işleyici kuralı = yalnızca bayrak kaldır, veriyi ana döngüde işle
- Yarıçakışma = iki çalışma biriminin aynı veriye sırayla erişmesi
- Ölçüm sapması = ölçülen değer eksi tasarım değeri
Sık yapılan hatalar
- Uzun işlemi kesme içinde yapmak: İşlemci başka bir işe geçemediği için ana döngü bekler, gecikme yanıtı büyür ve denetim zorlaşır.
- Kesmede değişen veriyi sıradan okumak: Derleyici değeri geçici bir yerden okuyabildiği için eski veri görülür, okuma tazelenmelidir.
- İki birimin aynı sayacı kullanması: Yazma sırası araya girer, değer yarıda kalınmış gibi görünür ve ölçüm sonucu bozulur.
- Kesme sıklığını çok yüksek seçmek: İşlemci kesmelere daha çok zaman ayırır, ana döngüdeki ekran ve haberleşme işleri gecikir.
- Vektör tablosunu atlamak: Kesme geldiğinde adres bilinmediği için işleyici çağrılamaz ve program o noktada duraksar.
- Saat bölücüsünü hesaba katmamak: Bölücü değişince hedeflenen süre değişir, karşılaştırma değeri yeniden hesaplanmalıdır.
Hızlı tekrar ipuçları
- Kesme sıklığını gereksinimden türetin, deneme için yüksek başlamayın.
- İşleyici süresini bir ölçüm sayacıyla ölçüp ana döngü payını hesaplayın.
- Uzun işleri durum değişkenleriyle parçalara bölerek yürütün.
- Paylaşılan sayaçlarda yazma sırasını koruyacak bir yöntem seçin.
- Kritik güvenlik eylemini en önce sıraya alan bir kesme tasarımı kurun.
- Ayarları saat hızı, bölücü ve karşılaştırma değeriyle birlikte belgeleyin.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.