10. SınıfBiyoloji
Karanlık Reaksiyonları (Calvin Döngüsü) — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Calvin döngüsünün aşamalarını sıralar.
- Karbon sabitlemesini açıklar.
- Döngünün giren ve çıkanlarını hesaplar.
- RuBisCO enziminin rolünü belirtir.
Önemli noktalar
- 1 tur: 3 CO₂ + 9 ATP + 6 NADPH → 1 G3P
- 2 G3P = 1 glikoz → 6 tur gerekir
- Calvin döngüsü kloroplastın stroma adı verilen sıvı kısmında gerçekleşir.
- RuBisCO enzimi CO₂'yi RuBP molekülüne bağlayarak karbon sabitlemesini sağlar.
- Calvin döngüsü kloroplastın stromasında gerçekleşir ve ışığı doğrudan kullanmaz.
Formüller ve kurallar
- 1 tur: 3 CO₂ + 9 ATP + 6 NADPH → 1 G3P
- 2 G3P = 1 glikoz → 6 tur gerekir
- CO₂ + RuBP → (Rubisco) 2 × 3-PGA (karbon bağlanması)
- Bir glukoz için 6 tur: toplam 18 ATP + 12 NADPH harcanır
- 3 CO₂ bağlanması başına 9 ATP + 6 NADPH tüketilir
Sık yapılan hatalar
- Karanlık reaksiyonları "gece olur" sanmak: Gündüz de gerçekleşir; ışığa doğrudan gerek duymaz.
- Bir turda glikoz oluştuğunu sanmak: Glikoz için 6 tur gerekir.
- RuBisCO'yu hayvanlarda aramak: Fotosentez yapan canlılarda bulunur.
- Karanlık reaksiyonunun yalnızca geceleri çalıştığını sanmak: Döngü ışığı doğrudan kullanmaz; ancak ışık reaksiyonunun ürünleri tükendiğinde ilerleyemez.
- Yaygın hata 5: Karanlık Reaksiyonları (Calvin Döngüsü) konusunda dikkat edilmesi gereken nokta 5.
Hızlı tekrar ipuçları
- Calvin döngüsü ışık reaksiyonları durunca ATP/NADPH azalacağı için yavaşlar.
- CO₂ artışı belli bir noktaya kadar ürünü artırır; sonra başka faktör sınırlar.
- 'Karanlık reaksiyonu ışıkta olmaz' demek yanlış olur; döngü ATP ve NADPH bittiğinde durur.
- Soruda enzim adı geçiyorsa cevap Rubisco'dur; karbon bağlanma aşamasını yönetir.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra Karanlık Reaksiyonları (Calvin Döngüsü) konusunun çözümlü sorularını çöz.