1. SınıfTürkçe
Türkçe · 1. Sınıf · YOL ARKADAŞIMIZ KİTAPLAR
Bu derste şunları öğreneceğiz:
Bu konuyu anlamak için önce Kitap ve Kitap Sevgisi konusunu bilmen gerekir. Kitap ve Kitap Sevgisi konusunu özetleyelim.
Hikâye ve şiir, insanların düşüncelerini anlatan yazılardır. Olay, hikâyede olan bitendir. Kahraman, olayın içinde bulunan kişidir. Ana fikir ise yazarın vermek istediği düşüncedir.
Temel bilgi: Hikâyede olaylar birbirini izler.
Bu konuyu öğrenirken şu noktalara dikkat ederiz: Kahraman, olayın içinde yer alan kişidir. Hikâyede kişiler, yer ve zaman tanıtılır.
Bu maddeleri örneklerle pekiştirelim. Şiirler dizeler halinde yazılır. Bu yüzden konuyu bir bütün olarak görmek gerekir.
Bir konuyu öğrenirken önce tanımı bilmek, sonra örnekleri incelemek ve en son kendi cümlenle anlatmayı denemek en doğru yoldur. Böylece bilgi kalıcı hâle gelir.
Bir hikâyede ana fikri nasıl bulursun? Çözüm: Önce olayları sırayla düşünürsün. → Hikâyenin sonunda hangi düşüncenin öne çıktığına bakarsın. → Yazarın vermek istediği mesajı yazarsın. Sonuç: Olayları düşünüp sonundaki mesajı ana fikir olarak yazarsın.
Şiir okurken neyi fark edersin? Çözüm: Şiirin satırlarının dizeler halinde olduğunu görürsün. → Bazı kelimelerin tekrarlanarak kafiyeli söylendiğini fark edersin. → Şiirin duygunu anlattığını anlarsın. Sonuç: Dizeleri, kafiyeyi ve şiirin duygu anlattığını fark edersin.
Hikâyedeki kahramanı nasıl tanırsın? Çözüm: Olayın içinde kimsenin yerine koyarsın. → Olayı başlatan kişinin kim olduğuna bakarsın. → O kişinin hikâyedeki rolünü söylersin. Sonuç: Olayın içindeki kişiyi kendine benzeterek kahramanı tanırsın.
Bir hikâyeyi okurken sonunu önceden bilmek ister misin? Neden? Çözüm: Merak ettiğin için sonunu merak edersin. → Bölüm bölüm okuyarak heyecanını korursun. → Sonuçtan önce kendi tahminini söylersin. Sonuç: Merak ettiğin için sonu öğrenmeden okumaya devam edersin.
Şiirde bilgi de verilebilir. Konuyu pekiştirmek için her gün birkaç dakika çalışmak ve örnekleri tekrar çözmek yararlı olur. Zorlandığımız yerde konuyu baştan okumak da öğrenmeyi hızlandırır.
Ana fikri bulmak için hikâyenin sonunu düşünürüz. Böylece konu hem anlaşılır hem de kalıcı olur.
| Kavram | Anlamı | Örnek |
|---|---|---|
| Olay | Hikâyede olan bitendir | Çocuk bahçede oynar |
| Kahraman | Olayın içinde bulunan kişidir | Bahçedeki o çocuk |
| Yer ve zaman | Olayın geçtiği yer ve zamandır | Sabah, evin bahçesinde |
| Ana fikir | Yazarın vermek istediği düşüncedir | Dürüst olmak önemlidir |
| Kafiye | Dize sonlarının yakın söylenmesidir | Şiirde kafiye ararız |
Önce basit bir örneğe bakalım.
Örnek 1: Bir hikâyede ana fikri nasıl bulursun?
Bir hikâyede ana fikri nasıl bulursun?
Cevap: Olayları düşünüp sonundaki mesajı ana fikir olarak yazarsın.
Şimdi biraz daha zor bir örneği çözelim.
Örnek 4: Bir hikâyeyi okurken sonunu önceden bilmek ister misin? Ned…
Bir hikâyeyi okurken sonunu önceden bilmek ister misin? Neden?Cevap anahtarı: 1) Doğru. Hikâyede olaylar birbirini izler. 2) Doğru. Kahraman, olayın içinde yer alan kişidir. 3) Doğru.
Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.
Bu konuyu daha iyi öğrenmek için şu konulara da bakabilirsin:
Bu örneği birlikte adım adım çözelim.
Bir hikâyede ana fikri nasıl bulursun?
Cevap: Olayları düşünüp sonundaki mesajı ana fikir olarak yazarsın.
Örnek 2: Şiir okurken neyi fark edersin?
Şiir okurken neyi fark edersin?
Cevap: Dizeleri, kafiyeyi ve şiirin duygu anlattığını fark edersin.
Aynı konudaki kavramları yan yana koyup karşılaştıralım.
| Kavram | Ne ifade eder | Ayrımı |
|---|---|---|
| Kahraman | olayın içinde yer alan kişidir. | Kahraman, olayın içinde yer alan kişidir. |
| Hikâyede kişiler | yer ve zaman tanıtılır. | Hikâyede olaylar birbirini izler. |
| Ana fikir | hikâyenin en önemli düşüncesidir. | Ana fikir, hikâyenin en önemli düşüncesidir. |
Her öğrendiğimiz bilgiyi günlük hayattan bir durumla eşleştirerek pekiştirelim.
| Öğrendiğimiz bilgi | Günlük hayattan örneği |
|---|---|
| Hikâyede olaylar birbirini izler. | Bir hikâyede ana fikri nasıl bulursun? |
| Kahraman, olayın içinde yer alan kişidir. | Şiir okurken neyi fark edersin? |
| Hikâyede kişiler, yer ve zaman tanıtılır. | Hikâyedeki kahramanı nasıl tanırsın? |
| Şiirler dizeler halinde yazılır. | Bir hikâyeyi okurken sonunu önceden bilmek ister misin? Neden? |
Bu derste en sık yapılan hataları bulacaksın. Her satırda üç şey var: hata ne, neden yanlış, doğrusu ne.
Aşağıdaki üç cümle doğru mu, yanlış mı? Önce sen karar ver.
Cevap anahtarı: 1) Doğru. H Kahraman, olayın içinde yer alan kişidir. 3) Doğru.
Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.
Hikâye ve şiir, insanların düşüncelerini anlatan yazılardır. Olay, hikâyede olan bitendir. Kahraman, olayın içinde bulunan kişidir. Ana fikir ise yazarın vermek istediği düşüncedir.
Olay ile kahraman yer değiştirilir: Olay, hikâyede olan bitendir; kahraman ise bu olayın içindeki kişidir. Şiir olay anlatır: Şiirlerde olaydan çok duygu ve düşünce anlatılır.
Hikâyede olaylar birbirini izler. · Kahraman, olayın içinde yer alan kişidir. · Hikâyede kişiler, yer ve zaman tanıtılır. · Şiirler dizeler halinde yazılır.
«Hikâye ve Şiirde Ana Fikir» konusuyla ilgili bir problemi çözerek sonuca ulaşır. «Hikâye ve Şiirde Ana Fikir» konusunda yaptığı çalışmayı değerlendirir ve eksiklerini tamamlar. «Hikâye ve Şiirde Ana Fikir» konusundaki temel kavramları tanır ve açıklar.
«hikaye» ana fikir açısından ne anlama gelir?
Doğru cevap: D) Bir olayı kişilerle birlikte anlatan yazı türüdür.
«hikaye» ifadesi bir olayı kişilerle birlikte anlatan yazı türüdür. Bu yüzden doğru seçenek bu tanımdır.
Bir metni anlamak için önce ne yapılır?
Doğru cevap: A) Olayın ne olduğu anlaşılır
Olayın ne olduğu kavramı Hikâye ve Şiirde Ana Fikir konusunun temel bir kavramıdır. Detaylar konu anlatımında verilmiştir.
Aşağıdakilerden hangisi ana duyguyla ilgili doğrudur?
Doğru cevap: B) Okurken okurda oluşan duygudur
Ana duygu, metni okurken bizde oluşan temel duygudur; örneğin merak veya mutluluk.
Konu anlatımları hesapsız okunur. Quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.
Türkçe için çalışma yolu
Konu anlatımları hesapsız okunur; quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.
Bu sayfa Hikâye ve Şiirde Ana Fikir konusunun anlatımını, kazanımlarını ve örnek sorularını içerir. Konuyla ilgili tüm sorular için testi çöz, diğer konular için DersTeders ana sayfasına geçebilirsin.
Bu konuyu çalış: hesap aç, ilerlemen kaydedilsin.
Hesap aç