İletişim

Konu Anlatımı

Bu Derste Ne Öğreneceğiz?

Bu derste şunları öğreneceğiz:

• İletişimin konuşma, dinleme ve yazmadan oluştuğunu açıklar.
• Nazik konuşma ve güzel söz kullanma becerisini sergiler.
• Karşısındakini dikkatle dinleme alışkanlığı kazanır.
• İletişim kurallarının sağladığı yararları örneklerle belirtir.

Ön Bilgi

Bu konuyu anlamak için önce Toplumda Yaşam konusunu bilmen gerekir. Toplumda birlikte yaşamanın kuralları vardır: sıra bekler, büyüklerimize yer verir, gürültü yapmayız.

• Toplum yaşamını sürdürmek için gereken kuralları açıklar.
• Komşuluk ve büyüklerle ilişkide nezaketli davranır.
• Paylaşma ve yardımlaşmanın toplum için önemini kavrar.

İletişim Nedir?

Duygularımızı, düşüncelerimizi ve isteklerimizi başkalarına aktarmaya iletişim denir. Konuşarak, dinleyerek, yazarak ve hatta işaret diliyle iletişim kurarız. Amacımız, karşı tarafın bizi doğru anlamasıdır.

İletişim Yolları

En sık kullandığımız yol konuşmaktır; ama iyi bir iletişimde dinlemek de en az konuşma kadar önemlidir. Uzaktaki sevdiklerimize mektup yazar, telefonla ararız. İşitme engelli kişilerle işaret diliyle konuşuruz. Aşağıdaki tabloda iletişim yollarını ve ne için kullandığımızı görebilirsin.

Nazik Konuşma

Nazik konuşmak, karşısındakinin yüreğini incitmeden konuşmaktır. Merhaba, lütfen, teşekkür ederim, rica ederim, özür dilerim gibi sözcükler kullanırız. Sesimizi yükseltmeyiz, alaycı sözler söylemeyiz, kırıcı lakaplar takmayız.

İyi Dinleyici Olmak

Dinlerken sözünü kesmeyiz, yüzümü karşı tarafa döneriz ve göz teması kurarız. Dinlediğimizi göstermek için başımızı sallar, anladığımızı kısa sözlerle belli ederiz. Önce anlarız, sonra cevap veririz; bu sırayı şaşırmamak gerekir.

Adım Adım: Düzgün Bir Cümle Kuralım

1. Ne söylemek istediğimizi aklımızda belirleriz.
2. Kelimeleri anlamlı bir sıraya dizeriz.
3. Cümleye büyük harfle başlar, sonuna nokta koyarız.
4. Karşımızdaki dinlerken acele etmeyiz.

Bu adımlar, söylediklerimizin net anlaşılmasını sağlar.

Uygulama: Görüş Bildirme

Sınıfta bir etkinlik için fikir belirtirken kimseyi eleştirmeyiz. Bu fikir güzel olmuş ama demek yerine Ben şunu öneriyorum deriz. Böylece hem fikrimizi söyler hem arkadaşımızı üzmemiş oluruz.

Sınıf İçi Örnek

Dinleme oyunu oynanır: bir öğrenci kısa bir olay anlatır, dinleyenler üç soruya cevap verir. Söz kesilirse anlatım durur ve oyun yeniden başlar.

Düzgün cümle kurma alıştırması yapılır: yarım söylenen cümle tamamlanır ve yüksek sesle tekrar edilir.

Günlük Yaşam Bağlantısı

Telefonda konuşurken sesimizi ayarlar, karşı tarafı dinler ve sırayla konuşuruz. Dükkânda soru sorarken rica dili kullanırız: Verebilir misiniz?

Nazik konuşma, karşımızdakinin yüzünde gülümseme yaratır. Eleştiri yerine öneri söylemek de iletişim kurallarındandır: Ben şunu öneriyorum demek, hem fikrimizi anlatır hem de kimseyi üzmez.

İletişimde Kişisel İlişkilerin Önemi

İletişimde kişisel ilişkilerin nasıl etkili olduğunu anlamak, karşımızdakilerle daha iyi iletişim kurmayı sağlar. İletişimdeki her konuşmacı, karşı tarafın duygularını ve düşüncelerini anlamaya çalışır. Bu durumda, konuşmacının ses tonu ve ifade şekli, karşı tarafın güvenini artırmaya yardımcı olur. İletişimdeki kişisel ilişkiler, her zaman karşılıklı anlayış ve destekleme ile güçlendirilir. Bu nedenle, iletişim kurarken karşı tarafın hissettikleri duyguları dikkate almak çok önemlidir.

İletişimdeki kişisel ilişkilerin etkisi, her zaman karşılıklı anlayış ve destekleme ile güçlendirilir.

İletişimde Duygusal Dengenin Kuruluşu

İletişimde duygusal dengenin kurulması, karşımızdakilerin duygularını anlayarak daha iyi iletişim kurmayı sağlar. İletişimde duygusal dengenin kurulması, her zaman karşılıklı anlayış ve destekleme ile güçlendirilir.

İletişimde duygusal dengenin kurulması, karşımızdakilerin duygularını anlayarak daha iyi iletişim kurmayı sağlar.

Basit Örnek

Önce basit bir örneğe bakalım.

Örnek 1: Nazik İstek

Arkadaşından silgiyi isteyeceksin. Hangi cümleyle söylersin?

1. Yanına yaklaşır, işini bölmeden beklersin.
2. Silgini lütfen verir misin? dersin.
3. Aldığında teşekkür edersin.

Cevap: Lütfen silgini verir misin?

İleri Örnek

Şimdi biraz daha zor bir örneği çözelim.

Örnek 5: Fikir Belirtme

Sınıf gezisi için fikir sunacaksın ama bir arkadaşınkinden farklı düşünüyorsun. Ne dersin?

1. Arkadaşın fikrini tamamen kötülemeyiz.
2. Önce fikrin olumlu yanını söyleriz.
3. Sonra Ben şunu öneriyorum diyerek kendi fikrimizi ekleriz.

Cevap: Yıkıcı olmadan kendi fikrini söylemek

Kavram Karşılaştırma Tablosu

Aynı konudaki kavramları yan yana koyup karşılaştıralım.

Dersten Öğrendiklerimizi Gözden Geçirelim

Bu derste öğrendiklerimizi ve yaşamdan karşılıklarını birlikte görelim.

Özet

• isteklerimizi
• karşımızdakinin
• Anlamadığımızı

Sık Yapılan Hatalar

• Karşımızdakinin sözünü kesmek: Söz kesildiğinde kişi düşüncesini tamamlayamaz ve kendini değersiz hisseder.
• Emir kipiyle konuşmak: Bana şunu ver gibi cümleler kaba durur; lütfen verir misin denilmelidir.
• Dinlerken başka yere bakmak: Göz teması kurmadan dinlemek, karşı tarafın anlattıklarını önemsemediğimiz izlenimini verir.
• Anlamadığı hâlde sorulamamak: Sorulmayan konu eksik kalır, sonraki derslerde de yanlış öğrenmeye devam eder.
• Fikir söylerken karşı tarafı küçümsemek: Alay ve eleştiri, arkadaşlığın bozulmasına ve iletişim kapısının kapanmasına yol açar.

Kendini Dene

Aşağıdaki üç cümle doğru mu, yanlış mı? Önce sen karar ver.

1. İletişimin temeli, anlaşılır biçimde konuşmak ve dikkatle dinlemektir. — doğru mu?
2. Nazik sözcükler hem konuşanı hem dinleyeni mutlu eder. — doğru mu?
3. Söz kesmek, karşımızdakinin düşüncesini tam ifade etmesini engeller. — doğru mu?

Cevap anahtarı: 1) Doğru. İletişim: duygu ve düşünceleri başkalarına aktarmaktır. 2) Doğru. Konuş, dinle, gerekirse yazarak ilet. 3) Doğru. Merhaba, lütfen, teşekkür ederim, özür dilerim kullan.

Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.

İlgili Konular

Bu konuyu daha iyi öğrenmek için şu konulara da bakabilirsin:

• Bayrağımız, Atatürk ve Millî Günler Bayrağımız kırmızı zemin üzerine beyaz ay ve yıldızdan oluşur ve bizim en önemli sembollerimizdendir.
• Toplumda Yaşam Toplumda birlikte yaşamanın kuralları vardır: sıra bekler, büyüklerimize yer verir, gürültü yapmayız.
• Okul Ortamımız Okul, sınıfın birlikte paylaştığı bir ortaktır ve kullanım kurallarına uyulmasını gerektirir.